مرجع مقالات مسجد توفیق

کلیساهای واقع در اصفهان، مجموعه ای از بناهای متفاوت را نیز دربرگیرنده می شدند آدرس مسجد توفیق مشهد که با کاربردهای علمی و فرهنگی ساخت و رزرو مسجد توفیق مشهد ساز گردیده اند و به همین استدلال بود که نزدیک به صد سال پیش، فردی به اسم طادئوس هُونانیان مسجد طالقانی مشهد عملکرد خویش را استفاده کرد تا اتاق هایى در ضلع شمالى تراس شماره مسجد توفیق مشهد کلیسای وانک ساخته خواهد شد و نگهدارى کتاب ها، نسخه ها خطى، اشیاى تاریخى در آن ها شکل گیرد. این سرآغازی برای ساخت موزه وانک، البته خیر به صورت مدرن آن بود. این موزه بعداز فراز و نشیب ها به صورت کنونی خویش در آمد و در آن می‌توانید کتاب ها و نسخه ها خطى، اشیاى عموم شناسى ارامنه، اشیاى مذهبى، تابلوهاى رنگ روغن و ... را ملاحظه کنید. در سال 1977 دو تندیس ساخته شده در ایتالیا، تاثیر هنرمند ارمنی زاوِن آیوازیان، توسط دو شخص درستکار به موزه اهدا و در قسمت ورودى آن نصب شد که نمایانگر دو شخص مهم بودند: مسروپ ماشتوتس، اختراع کننده حروف الفباى ارمنی و خاچاطور گِساراتسی، موسس چاپخانه کلیساى وانک در قرن 17 میلادی. امروزه موزه کلیساى وانک، با عمر بیش از 100 سال، یکى از پیشگامان موزه و موزه دارى در جمهوری اسلامی ایران به‌حساب می‌آید و به جهت داشتن اشیای و فضاى منحصربه‌فرد خویش همواره مورد اعتنا گردشگران داخلى و خارجى بوده هست. طى دهه هاى گذشته بازدید کنندگان متعددی از موزه کلیساى وانک تحت عنوان یکى از معتبرترین و مشهورترین نهادهاى فرهنگى شهر اصفهان بازدید کرده و از بودن در اینگونه فضای متفاوتی لذت برده اند. به گذر زمان زمان کلیسای وانک کلان خیس شد و کاربری های نو ای نیز پیدا کرد که از آن جمله تشکیل داد یک چاپخانه در آن بود. خاچاطور کساراتسی، شخصی بود که در سال ۱۶۲۰ میلادی تحت عنوان خلیفه اعظم ارمنیان جلفای اصفهان منصوب شد و در مسافرت خویش به اروپا در سال ۱۶۳۰ میلادی با چاپ کتاب شناخت پیدا کرد. وی بعداز بازگشت از این مسافرت در صدد برآمد تا تدابیری بیاندیشد و جلفا را نیز صاحب یک چاپخانه نماید. در سال 1638 میلادی بود که زبور داوود، تحت عنوان اول کتاب در چاپخانه وانک چاپ شد و یکسال و پنج ماه برای چاپ آن وقت صرف شد. دومین کتاب، هاراتس وارگ اسم داشت که در سال ۱۶۴۱ میلادی به چاپ رسید و مشتمل بر گستردن موقتی روحانیون ارمنی، تارک دنیاها و پندنامه بود. سومی کتاب چاپ گردیده در این چاپخانه، خورهر تاددر اسم داشت که در سال ۱۶۴۱ میلادی چاپ شد و در سال ۱۶۴۲ میلادی نیز چهارمی کتاب به اسم ژاماگیرک آدنی به چاپ رسید. در سال ۱۸۴۴ میلادی مانوگ هوردانانیان، که مقیم جزیره جاوه در اندونزی بود، یک دستگاه ماشین چاپ با تمامی اسباب آن خرید و به زادگاهش، جلفای اصفهان، فرستاد. این ماشین چاپ که امروز در معرض دید مردم جای دارد، چند سال فارغ از به کارگیری باقی ماند تا اینکه در سال ۱۸۷۲ میلادی به عملکرد خلیفه اعظم، گریکور هوهانسیان، چاپخانه‌ای دایر شد و اول کتاب این چاپخانه در به عبارتی سال به چاپ رسید. در سال ۱۷۷۰ تا ۱۷۹۰ میلادی مخالفت‌ها با این چاپخانه به بالاترین حد خویش رسید و به حریق کشیده شد. فقط چیزی که از آن باقی ماند تنی چند از حروف و پوسته ها بود که امروزه در موزه کلیسای وانک مراقبت میگردد.در طی کوچ اجباری، ارمنیان برای داخل شدن به کشور‌ایران از تمامی چیز دیده پوشی کردند اما نتوانستند از کتاب هایی که در منزل های خویش داشتند، بگذرند و با تحمل زحمات و مشقت های فراوان کتاب‌های متعددی را با خویش به کشور‌ایران و محله جلفا آوردند. کتب تنها گنج ارمنیان هستند که هیچ وقت در نزد آن‌ها، بها خویش را از دست نمی دهند. وجود این کتاب های گران بها سبب شد تا در سال 1884 میلادی بوسیله خلیفه هُوْهاننِس سورِنیان (Hovhannes Sourenyan)، کتابخانه ای در وانک دایر خواهد شد. این کتابخانه در بخش شمالی دِیر آمِناپرگیچ مقدس و روبروی کلیسای هُوسِپ آرِماتاتسی مقدس، در کنار ساختمان موزه، ساختمان کتابخانه قراردارد و بیش تر از سی هزار جلد کتاب به زبان های ارمنی، انگلیسی، فارسی و غیره در آن وجود داراست. کتابخانه وانک با وجود اوراق و مدارک تاريخی جانور در قسمت بایگانی، كه عمر بعضی از آنان به بیش از چهارصد سال نیز می رسد، تحت عنوان یکی‌از مهم ترین مرکزها ارمنی شناسی شناخته می گردد. ارمنی ها میتوانند در هر مجال از این کتابخانه استعمال نمایند البته ارایه سرویس ها به مراجعان غیر ارمنی فقط با ارایه معرفی طومار، در محل و در ساعات اداری قابلیت و امکان پذیر میباشد. متاسفانه تصویری از این بخش در دست وجود ندارد.

مدل‌های معماری مختلفی در مسجد جامع اصفهان به فعالیت گرفته شد‌ه‌است و خصوصیت‌های متنوعی در آن مشاهده می شود. در آدرس مسجد توفیق مشهد بالا این سازه از نوع مسجد شبستانی بود که برای ساختش از مدل مسجد عربی یا این که خراسانی بهره گرفته رزرو مسجد توفیق مشهد بودند؛ البته در قرن پنجم هجری به مسجدی چهارایوانی تغییر یافت که طرح شماره مسجد توفیق مشهد آن به «مسجد اهل ایران» جهانی شد. اصل اساسی در معماری چهارایوانی، فضاهای داخلی میباشد؛ فضاهایی همانند فضای روبروی محراب مسجد طالقانی مشهد و گنبدخانه. دیدنی است بدانید که پس از این حادثه مساجد جامع کشور ایران به طور چهارایوانی ساخته شدند و بناهای کهن هم بر پایه ی این مدل تغییر پیدا کردند. کشورهای مسلمان‌نشین خارج از کشور‌ایران هم از این مدل معماری بی‌بخش نماندند و آن را به کار گفتند. این سیرتکامل شد که مسجد جامع اصفهان الگویی جدید در تاریخ معماری کشور ایران و عالم اسلام را به وجود آورد و الگوی تشکیل داد و تغییر تحول اکثری از مساجد شد. یک کدام از چیزهایی که برای اولیه توشه در مسجد جامع اصفهان از آن به کار گیری کردند، اسکلت باربر گنبد میباشد که با تیتر گنبد ترکینه شناخته می‌شود. برای توضیح این‌شیوه می بایست بدانید که پلان گنبدها از چهارضلعی به هشت‌ضلعی، بعد به شانزده‌ضلعی و در غایت به سی‌ودوضلعی تغییر یافت و در غایت به دایره تبدیل شد. گنبد ترکینه بر روی استوانه گنبد سوار میشود و با به کارگیری از یک قالب پوششی، باطن و بیرون آن را می‌پوشانند تا رخنه‌‌ها (اضلاع) و اسکلت باربر نمایان نشود. خشت ماده اساسی به فعالیت رفته در تشکیل داد مسجد است؛ اما گفته می شود کامل شدن بنای اساسی مسجد با آجر ناپخته انجام شده است. به کار گیری از آجرها در مسجد به جز ایجاد کرد‌وساز و تزیین، غرض دیگری هم داشته و آن جهت نشان دادن فشارها بوده میباشد. در طاق‌های قدیمی مسجد جامع، ساختار آجری به خیر و خوبی جهت فشارهای گوناگون را اکران میدهد. به کار گیری از ردیف‌های آجری دوبخشی، سه‌بخشی و چهاربخشی، طاق‌های چشمه‌ای، حیاط‌های چهارگانه، سردرهای دوگانه، تزیینات مختلف و طریق‌های ابداعی نو از خصوصیت‌های اساسی این مسجد می باشند. مثلا ۴۷ طاق در این مجموعه ساخته شده است که از ۵۰ طرز مختلف برای تزیین‌شان سود کرده‌اند. گروه مسجد جامع اصفهان بسیار تعالی می باشد و فضاهای متعددی را در بر می گیرد. در اینجا محرمانه به قسمت‌های گوناگون این مسجد می زنیم و دیدنی‌های مهمش را به شما معرفی می‌کنیم: صحن اصلی صحن مهم مسجد نزدیک به 420 مترمربع مساحت داراست و 4 حیاط در چهار طرف، غرفه‌های دوطبقه و دو آبگینه مربع صورت و چندضلعی در آن چشم می‌گردد. مثلا جالب‌های مهم این نصیب می‌توان به این مورد ها اشاره نمود: الواح مقدس به هنگام ورود به مسجد، دو لوح مربعی در دو طرف و در مسافت پاره ای از زمین چشم می شوند که عمر‌شان به سال ۹۳۵ هجری قمری مصادف با فرصت سلطان طهماسب نخستین گشوده می‌شود. عموم این الواح را مقدس می دانند و به هنگام ورود به مسجد، برای تبرک، دست خویش را بر آن‌ها می کشند.

بسیاری از گردشگران فرنگی و اهل ایران پایین نقطه مرکزی آدرس مسجد توفیق مشهد گنبد مهم مسجد می‌ایستند و منعکس شدن صدای‌شان در شعاع کم رزرو مسجد توفیق مشهد و زیاد چهل متری را تست می‌نمایند. این جزو جالب‌ترین تجربه بازدید از مسجد امام میباشد. این خصوصیت منعکس شدن صدا را به ساختار گنبد نسبت می دهند شماره مسجد توفیق مشهد که در عدم وجود بلندگو به اذان‌گویان و مُکبّران این قابلیت و امکان را می‌بخشید صدای‌شان را به گوش مسجد طالقانی مشهد کلیه نمازگزاران در کناره‌کناره صحن مسجد برسانند. راهنمایان گاهی برای اکران این خصوصیت با ایستادن روی سنگ معلوم گردیده اسکناسی جدید را جنبش می دهند و شنیده شدن صدای آن روی هم رفته صحن، موجب شگفتی گردشگران می شود. بعضی با پاکوبیدن بر زمین و کف زدن منعکس شدن صدا را تست می‌نمایند. این بین گاهی هم شخص خوش صدایی پیدا میگردد که با خواندن آواز یا این که اذان گویی طنینی خوش را در گنبدخانه به گوش حاضران برساند.در ایوان غربی مسجد، سنگ مستطیل شکلی جای دارد که کنار آن یک سنگ دیگر به صورت مثلث قرار گرفته میباشد. این بنا ساده اما دیدنیِ مهندسی، سنگ شاخص اسم دارد. سنگ شاخص کلاً 365 روز سال هنگام ظهر، بی‌سایه میباشد. در واقع سایه نداشتنِ سنگ، مبنای ظهر دینی برای نمازگزاران بوده؛ یعنی هر فرصت سنگ دیگر سایه ندارد هنگام اذان ظهر فرا رسیده میباشد. داستان غامض به لحاظ میرسد؛ به عبارتی‌طور که می‌دانید زاویه تابش خورشید به زمین در روزها و فصل‌های متعدد گوناگون میباشد پس چه‌طور سنگ شاخص هیچ‌گاه هنگام ظهر سایه ندارد؟ سر سایه نداشتن سنگ شاخص در اندازه‌ سنگ مثلث میباشد. برمبنای مطالعه‌های انجام یافته، طراح هوشمند بنا سنگ شاخص، یعنی شیخ بهایی، با احتساب ظریف زاویه خورشید نسبت به سنگ آفتاب‌نما و جایابی مطلوب، سنگ مثلثی شکلی را صحیح به اندازه سایه سنگ مستطیل در کنار آن قرار داده و بازدارنده از چشم شدن سایه هنگام ظهر گردیده است.در مساجد فقید اسلام برای مراقبت طهارت کف ایوان مسجد، مدام توالت را در فارغ محوطه می‌ساختند. این مورد در مسجدهای جامع که با انبوه نمازگزاران مواجه بودند بیشتر ملاحظه می‌شده است. در مسجد امام هم برای اول توشه سرویس بهداشتی در کناره‌ای از بنای مسجد پیش‌بینی شد که اشخاص از توالت، بعداز یک هشتی و گذر از یک دالان طولانی، به مسجد گام می‌گذاشتند. نکته اینجاست که معماران توجه کردند که هوای اصفهان گرم و کم آب میباشد. با تمرکز به این مزیت، مسافت میان سرویس بهداشتی و ایوان مهم را به اندازه‌ای در لحاظ گرفتند که تا وصال اشخاص به ایوان کف کفش‌های‌شان کم آب گردیده باشد و ایوان مسجد کثیف یا این که نجس نشود البته درعوض دستشویی در باطن گروه و در حدود مسجد باشد.

بقاع پادشاه نعمت الله البته اتاقی چهارگوش با سقفی گنبدی میباشد که با تزئینات گچی و نگارگری بر روی گچ آدرس مسجد توفیق مشهد پوشانده شد‌ه‌است. همینطور کاشی‌کاری‌های معرق به رزرو مسجد توفیق مشهد رنگ های لاجوردی و فیروزه‌ای در نمای داخلی حرم و نقوش اسلیمی سپید و شماره مسجد توفیق مشهد زرین در نمای بیرونی آن جلوه و زیبایی خاصی به‌این بخش از سازه بخشیده میباشد. سنگ قبری که برای پادشاه نعمت الله البته در‌این بخش از سازه قرار دادهمسجد طالقانی مشهد اند، سنگی مرمرین می باشد که گوشه و کنار آن، اسم دوازده امام (ع) و آیاتی از قرآن مجید با خطی زیبا حکاکی شد‌ه‌است. چله‌منزل در سمت جنوب‌غربی بقعه، به ورودی خرد و فضایی خرد واکنش خواهید کرد که به جای چله نشینی شاه نعمت الله البته پر اسم و رسم میباشد. شاید بتوان این جای را دیدنی ترین و کنجکاو برانگیزترین جای در این آرامگاه دانست. آذین‌های رنگارنگ باطن آن، مرتبط با زمان پس از تیموریان است مجموعاَ مرمت هی سازه نگهداری گردیده است. داخل آن شاهد نگارگری ها و عناصری دیدنی بر روی دیوار خواهید بود. در واقعیت از به عبارتی اولِ ساخت بقعه، جای چله نشینی شاه نعمت الله ولی را سلامت و باقی نگه داشته اند. رواق سلطان عباسی رواق پاد شاه عباسی همان گونه که از اسم آن مشخص میباشد در بعد از ظهر صفوی و شاه عباس درست شده و سردری قشنگ دارد. فرآورده این سردر از کالا فولاد بوده و اسم دوازده امام (ع) به طور پر رنگ همچون سنگ قبر این مرحوم تراشیده گردیده است. حرم شاه نعمت الله البته صحن میرداماد این قسمت از آرامگاه پادشاه نعمت‌الله اما در ماهان کرمان نیز در طی‌ی صفویه ساخته شده است. در حین ناصرالدین پادشاه، صحن میرداماد مجدد تجدید بنا و ولی کامل شدن شد‌ه‌است. صحن اتابکی صحن اتابکی به کوشش علی‌اصغر خان اتابک، صدراعظم ناصرالدین پاد شاه و با امداد هدایای داده گردیده به دربار تاسیس شده است. صحن وکیلی صحن وکیلی از سایر صحن های زیبا و جذاب این آرامگاه می باشد که یادگارهای محمد اسماعیل خان نوری نماینده قانونی‌الملک از رجال زمان‌ی قاجار و همینطور حکم دهنده کرمان می‌باشد. صحن های آرامگاه سلطان نعمت الله MAHAN WEATHER صحن حسینیه دو گلدسته بلند و با ادب آرامگاه شاه نعمت‌الله البته در ماهان کرمان در‌این صحن قرار گرفته می باشد. این صحن دو‌مین صحن بعد از ورود به سازه بوده که شما‌را در غایت به داخل سازه موعظه می نماید. طول گلدسته های آن ۴۲ متر بوده که در زمان محمدشاه قاجار ایجاد شده است. امروزه در‌این صحن و تراس می‌توانید جای های خدماتی آرامگاه مانند خدمت های بهداشتی، دکان اثر ها موسیقی، مغازه کتاب های پر ارزش و خرید سوغاتی را نیز بیابید. درب آستانه ورودی این سازه، دری خاتم کاری گردیده و تشکیل شده از عاج فیل با نقوشی هندسی میباشد که در هندوستان تشکیل‌شده و در غایت به ماهان کرمان نقل شده است. موزه پادشاه نعمت الله ولی نیز مکانی می‌باشد که عالی می‌باشد حتما به دیدن آن بروید. عامل نامگذاری این صحن به صحن حسینیه برگزاری مراسم عاشورای حسینی در اینجاست که بسیار جالب بوده و اشخاص بخش اعظمی در آن کمپانی می نمایند. در قسمت پایینی دالان ورودی به صحن حسینیه میتوانید موزه را پیدا نمایید. در‌این موزه اشیای باارزشی مرتبط با فرهنگ وتمدن تصوف مراقبت میشود. اشیایی همچون کشکول‌های مرتب به خط و نقش مرتبط با دراویش و صوفیان، تبرزین‌های تراشیده گردیده، شال ها و پته های سوزن دوزی گردیده قشنگ که برای خرقه دراویش استفاده می شد‌ه‌است. پته زیبایی که تحت عنوان پوشش قبر پاد شاه نعمت‌الله اما به کارگیری می گردیده، شمشیرهای مرصع با جلد چرمی، سپرهایی از پوست کرگدن و فولاد، کتاب‌های خطی با چاپ‌های سنگی، ظروف چینی و بلور و اکثری دیگر نیز در‌این موزه جای دارد.

از جاهای تاریخی اصفهان که دیده پوشی کنیم، اماکن مذهبی آن با معماری ویژه و اصیل آدرس مسجد توفیق مشهد اهل ایران بسیار دیده نواز و پرطرفدار خواهد بود. اما این رزرو مسجد توفیق مشهد بخش ها نیز به تنهایی از جاهای تاریخی اصفهان محسوب میگردند. با دقت شماره مسجد توفیق مشهد به‌این که ورود آیین اسلام و مذهب شیعه به مملکت به وسیله مسجد طالقانی مشهد اسماعیل صفوی محور ریزی شد، پادشاه اسماعیل برای ثبت این آئین نزد عموم مرزو بوم، مساجد متعددی در پایتخت خویش اصفهان اساس ریزی کرد که مهم‌ترین آن‌ها مسجد جامع، مسجد روضه خوان لطف اله و مسجد جامع عباسی (مسجد امام) بود. به‌دنبال به معرفی این 3 تاثیر به یاد ماندنی که در بین اماکن مذهبی و جاهای جالب اصفهان، آوازه متعددی دارا‌هستند خوا‌هیم پرداخت. مسجد جامع اصفهان که از اثر ها ملی مرزو بوم و از ارثیه جهانی یونسکو شناخته می‌شود، تلفیقی از تکنیک های متعدد معماری در یک سری عصر از تاریخ میباشد. مسجد جامع که یکی‌از دیدنیهای اصفهان به‌حساب می‌آید، پیش از اینکه به مسجد تبدیل خواهد شد، در طی ساسانیان آتشکده بوده میباشد. اکتشافات باستان شناسی، به عنوان مثال تحت ردیف، تاریخ قبل از اسلام این سازه را اثبات نموده است، البته تاریخ ظریف تاسیس این مسجد همچنان یک رمز ما‌نده میباشد. شایسته ترین تقریب این میباشد که ایجاد کرد مسجد جامع از جاهای جالب اصفهان به 2000 سال پیش و زمان سلطنت سلجوقیان بر میشود. اگرچه بعضا از پژوهش ها دیگر علامت میدهد که نمای آخری این مسجد عمدتاً وابسته به سلسله سلجوقیان میباشد، البته در عصر صفویه مرمت ‌هایی انجام یافته میباشد.در هر کناره از این زیبایی باستانی طرح های جالبی خواهید یافت. این سازه به مدل معماری چهار ایوانی (اتاق گشوده طاقدار) تاسیس شده است که هر دو دروازه روبروی یکدیگر قرار گرفته اند. هر حیاط با سرامیک های فیروزه ای تعجب آور به صورت مقرنس (سلول های طاقچه مانند) تزئین گردیده است. تک تک موردها آورده شده صرفا برای خارج از این مسجد بود. البته وقتی که وارد این مسجد می‌شوید، با انواع جدیدی از معماری داخلی آشنا می‌شوید. در قسمتی از این مسجد، 40 ردیف وجود داراست که پیاده سازی آن شبیه مسجد نصیرالملک شیراز ایجاد شده است. نصیب غربی این مسجد که دارنده گچبری های دیدنی میباشد، از زیباترین قسمت های این جای شناخته می‌گردد. همینطور گنبدهای زیبایی درین مسجد وجود دارااست که درصورتی که در تحت یکی‌از آنان بایستید و به گنبدها نگاه نمائید، جذابیت های ویژه ای به دیده شما میخورد. برای بازدید مسجد جامع اصفهان که به مسجد عتیق نیز آوازه داراست، همگی روزه می اقتدار از ساعت 9 تا 12 صبح و 14 الی 16:30 با پرداخت هزینه ارزان به این شرکت بروید.مسجد روضه خوان لطف الله یکی‌از شاهکارهای مشهور معماری اهل ایران میباشد که در ضلع شرقی میدان نقش دنیا قراردارد و یکی جاهای جذاب اصفهان به‌حساب می‌آید. این مسجد آمیخته شکلی ملایم با تزیینات کاشی نمای داخلی و فرنگی بی نیاز، مسجد را به یک کدام از شناخته گردیده ترین جای های توریسم اصفهان تبدیل نموده است. یکی از دیگر از جاهای جالب در اصفهان عمارت خوشگل و دیده نواز مسجد روحانی لطف الله میباشد. این مسجد در قرن یازدهم به فرمان پادشاه عباس صفوی آغاز و بعداز 18 سال به اتمام رسید. مسجد روحانی لطف الله که یکی از دیگر از جاهای تاریخی اصفهان شناخته میگردد، برخلاف بقیه مساجد تاریخی در جمهوری اسلامی ایران فارغ از مناره میباشد و می اقتدار اعلام‌کرد که فقط مسجد فارغ از مناره سرزمین است. یکی از دیگر از نکته های تاثیرگذار این مسجد عدم وجود شبستان ورودی در آن میباشد. در بنا شده در همه مساجد شما بعداز ورود به مسجد وارد یک صحن ورودی میشوید که بایستی از آن عبور نمایید تا به گنبد مسجد برسید. این رخداد به جهت رعایت اصل تقارن در‌این مسجد نیفتاده و سبب ساز اختصاصی شدنش گردیده‌است. برخلاف مسجد امام که برای اقامه نماز همگانی درست شده بود، مسجد روحانی لطف الله مسجد محرمانه قبیله فرمانروا عباس بود.درهای مسجد مدام بسته و پشتیبانی بود، براین اساس عموم معمولی صرفا بعد از سپری شد قرون می توانستند مسجد را تحسین نمایند. پاد شاه و همسرانش برای اینکه هنگام عبور از میدان از کاخ خوب قاپو به مسجد چشم نشوند، از تونلی در ذیل میدان استعمال کردند. میدان نقش عالم برخلاف مهم ترین بنا‌های کشور ایران، مسیر مکه را دنبال نمی‌نماید، براین اساس روضه خوان بهایی، معمار ارشد این پروژه، در پیاده سازی دو مسجد میدان با معضل مواجه شد. مسجد روضه خوان لطف‌الله نیز مانند مسجد امام دارنده یک درگاه ورودی میباشد که به سمت راست می ‌پیچد و بازدیدکننده را ناچار می‌نماید هنگام ورود به مسجد به سمت مکه رو به رو گردد. این زمینه یک کدام از تصمیمات دیدنی و حرفه‌ای روحانی بهایی در تشکیل داد این مسجد بود. نگارگری ها و کاشی های داخلی بوسیله رضا عباسی، هنرمند دارای اسم و رسم اهل ایران ایجاد شده است و چگونگی و زیبایی آن بر هر چیزی که پیش از این در جمهوری اسلامی ایران ایجاد شده است غلبه دارااست. دیوارها، گنبد، ورودی‌های مسجد با کاشی‌های به اصطلاح هفت رنگ، خط، کتیبه‌هایی از سوره‌های قرآن، اسم ائمه و اشعار تزئین گردیده است.

همینطور این بانوی سخاوتمند ملک میمند عجم و تنی چند از حجره های تجاری اش آدرس مسجد توفیق مشهد را به این آستان بخشید. خوب میباشد بدانید که ملکه تاشی خاتون مامان سلطان روحانی ابواسحاق اینجو می باشد که در اواخر سلسله ایلخانی همه این تغییرات رزرو مسجد توفیق مشهد انجام شد. ابن بطوطه نیز در سال 726 هجری خورشیدی به شیراز هجرت شماره مسجد توفیق مشهد کرد و درباره سرویس ها ارزنده ملکه تاشی خاتون اینچنین در سفرنامه اش نوشت: شاهچراغ مسجد طالقانی مشهد آینه کاری های شاهچراغ آرامگاهی که در شیراز وجود دارااست برای عموم بسیار مقدس و قابل احترام میباشد. عموم برای توسل و تبرک به زیارت آن می‌روند. بانوی خیری به اسم تاشی خاتون مکتب و بقاع ای بزرگ برای این آرامگاه ساخته و مسافران را غذا می‌دهد. شب های دو‌شنبه به آرامگاه می آید و در غرفه ای مشبک می نشیند تا واعظ بالای منبر، خطبه بخواند. بازسازی حرم شاهچراغ در حین های گوناگون در سال 885 هجری خورشیدی فرمان روا اسماعیل صفوی بهسازی متعددی را برای آرامگاه انجام بخشید که 85 سال بعد از آن، زمین‌لرزه ای تعالی رویداد و بخشی بزرگی از آرامگاه تخریب شد. در زمان نادرشاه تجدید بنا اساسی گنبد و صحن و سرا شکل گرفت. یک قندیل طلایی از تحت گنبد معلق شد که خویش نادرشاه فرمان وقف آن را داده بود. شاهچراغ رواق های بقاع مطهر نادرشاه افشار تصمیم داشت بعداز توفیق بر افغان ها، مقبره شاهچراغ را مرمت نماید که برای همین فرمان حدود 1500 تومان پول صرف کرد. تخرب هایی که بر تاثیر زمین‌لرزه پدید آمد سبب شد قندیل طلایی نادرشاه فروخته شود تا آرامگاه، گنبد و صحن و سرا مرمت شوند. هنگامی که سلسله قاجار به روی کارآمد، فتحعلی پاد شاه قاجار امرکرد تا کف بقاع را 1 متر با سنگ و خشت و سیمان بالا بیاورند. همینطور یک بارگاه از جنس نقره سفارش بخشید تا بسازند و بر روی آرامگاه شاهچراغ قرار دهند. بعد از این مرمت در سال 1232 ه-ش زمین‌لرزه ای دیگر شیراز را به لرزه درآورد و مجددا قسمتی از گنبد تخریب شد. پس از زمین‌لرزه محمد ناصر ظهیرالدوله اقداماتی را برای بازسازی و خودداری از تخریب بیشتر گنبد اجرا داد. شاهچراغ بارگاه آستان احمدی و محمدی مسعود میرزا ظل اسلطان کسی بود که فرمان نصب یک درب نقره ای در سال 1251 هجری خورشیدی را بخشید. همینطور در سال 1254 امرکرد تا یک ساعت گران قدر در نصیب جنوبی آرامگاه نصب نمایند. تمامی آینه کاری ها و زیباسازی های فضای داخلی و دور و بر مقبره مطهر به وسیله معلم زین العابدین (1266 هجری خورشیدی) انجام یافته که بسیار دقیق است. در طی پهلوی همه دیوارهای داخلی مقبره مطهر مزین به آینه کاری شد و گنبدی تازه با اسکلت فلزی ساخته شوید تا در قبال زمین‌لرزه جراحت نبیند. این گنبد اسکلتی به عملکرد انجمن پیامدها ملی کشور ایران در استان عجم ساخته شد و در سال 1336 هجری خورشیدی تعویض گنید جدید با گنبد قدیم شکل گرفت.

جد حرم تبریز یکی از قشنگ ترین اماکن تاریخی تبریز میباشد که دستور تشکیل داد آن بوسیله پادشاه طهماسب صفوی داده میباشد. همان آدرس مسجد توفیق مشهد طور که میدانید سلسله صفوی، یکی شایسته ترین سلسله های پادشاهی در کشور ایران بود که رزرو مسجد توفیق مشهد به خاندان عصمت و طهارت و تشکیل داد مسجد و ... التفات فراوانی شماره مسجد توفیق مشهد می دادند که مثال آن همین امر پاد شاه طهماسب برای تشکیل داد مسجد میباشد. این مسجد تاریخی مسجد طالقانی مشهد در ضلع شرقی میدان صاحب آباد، جای دارد که به مسجد جامع شاه متصل است. نا گفته نماند مهران رود نیز در کنار این مسجد جاری بوده که فعلا اثری از آن وجود ندارد. مسجد بقاع تبریز یک گنبد و دومناره داشت که در سال 1045 هجری قمری تخریب شد. امر تخریب مسجد را پاد شاه خواسته چهارم عثمانی داد. یک کاتپ به اسم چلبی در کتاب خویش چنین نوشته است: که عثمانی ها به جهت دشمنی با شاه طهماسب این مسجد را وخیم کرده و تنها دو طاق مرمری منقوش در ورودی دهلیز و اندرون مسجد بقعه به مکان باقی‌مانده می باشد. معماری این سازه دارنده زیبایی های منحصر به فرد به خویش می‌باشد که نقوش گل و بوته، اسلیمی و خطاطی منحصر به فرد به شخصی دارااست که بر روی سنگ ها حک گردیده اند. مسجد حرم تبریز بعداز عقب نشینی عثمانی ها در حین شاه پادشاه حسین صفوی به وسیله وزیر وی بازسازی و بسیار خوشگل ساخته شد. پاد شاه فرمان روا حسین صفوی واپسین فرمانروا این سلسله بود. این مسجد 9 ردیف سنگی فوق العاده زیبا داراست و گنبد این مسجد به طور ضربی شاخته شده است. متاسفانه در زمین‌لرزه 1193 هجری خورشیدی سقف مسجد تخریب شد که به وسیله مرحوم میرزا مهدی حکم دهنده طباطبایی تجدید بنا شد. از آنجایی که حرم این فقید بزرگوار درین مسجد جای دارد اسم آن به مسجد مقبره آوازه یافته است.آرامگاه عون بن علی مشتمل بر 2 امامزاده هست که به اسم عون و زید (ع) شناخته گردیده و دربین عموم به عینعلی و زینعلی آوازه یافته اند. آرامگاه این امامزاده ها در کوهی به همین اسم قراردارد که یکی‌از تفرجگاه های تبریز به حساب آورده می شود. در کتاب مسافرت تاورنیه چنین مندرج هست که‌این جای قبل از اسلام آتشکده ای بوده که بعد از ظهور اسلام در کشور ایران تبدیل به زیارتگاه گردیده‌است. در واپسین روزهای سال دهم هجری، حافظ کربلایی این محل را بافندگی 2 اخوی دانسته که مرتبط با همین امامزاده ها بوده میباشد. آرامگاه عون بن علی و زید بن علی (ع) دارنده نسبی مشخص و معلوم میباشند که طبق احادیث از پسران امیر المومنین علی (ع) هستند. در حال حاضر آرامگاه این دو امامزاده و کوه آن تبدیل به یکی از شایسته ترین جای های تفریحی در تبریز گردیده است. این تفرجگاه خوشگل، آب و هوایی فوق العاده مطبوع داراست که فضای سبز آن بر جلوه این جای افزوده میباشد. این جای به هتل پارس ائل گلی تبریز نیز مجاورت هست.کلیسای مریم مقدس تبریز (Church of Mary) یکی‌از جاذبه های مذهبی تبریز میباشد که قدمتی 500 ساله داراست. این کلیسا سابق ترین و تعالی ترین کلیسای تبریز میباشد که مسیحیان و ارامنه این شهر خوشگل و تاریخی برای برگزاری مراسم خویش به‌این جای مذهبی تبریز می‌آیند. از لحاظ معماری و ساختمانی این کلیسا بسیار قشنگ بوده و چشمان هر بیننده ای را مسحور خویش می نماید. قابل ذکر میباشد در این کلیسا صرفا مسیحیان اذن ورود دارند. کلیسای مریم مقدس تبریز دارنده سنگی قبری دیرین میباشد که به زمان صفویان بر می شود. ولی از طرف دیگر معماری و بنای راز در کلیسا مشابه معماری ایلخانی بوده که باعث گردیده عمر آن به قرن 7 هجری قمری رسد. علاوه بر معماری ایلخانی مو جود بر سردر کلیسا، آنچه که باعث ثابت آن می شود مهاجرت مارکوپولو در طول سال های 1254 تا 1324 بوده که در مسیر مهاجرت به چین، کلیسای مریم مقدس را چشم و به آن اشاره نموده است. کلیسای مریم مقدس تبریز در زمین لرزه ای تخریب شد و مجددا تجدید بنا و تجدید بنا شد. تجدید بنا این کلیسا به مدل معماری صفوی انجام شده که البته 3 سال ایجاد کرد آن طولانی شد. روایاتی وجود دارااست که علامت می‌دهد در آن مجال پادشاهان مخالف تشکیل داد کلیسا در شهر های مذهبی بوده اند از این رو کلیسا ها را شبانه می ساختند. اما این احادیث در مهاجرت طومار ی 2 جهانگرد به اسم شاردن و تاورنیه به ثب رسیده می باشد. این کلیسای قشنگ و دیرین در محله دیک باشی، میدان نماز (کوروش کبیر کهن) قرار دارد.

خواجه اباصلت از محققان و متکلمین آدرس مسجد توفیق مشهد زمان خویش بوده که در سفر امام رضا(ع) به مشهد از ملازمان رزرو مسجد توفیق مشهد و ملا فرصت وی بوده اند. این عالم بلندمرتبه پس از شهید شدن امام رضا کتابی در مورد روش به شهیدشدن رساندن امام هشتم نوشت. آرامگاه خواجه اباصلت شماره مسجد توفیق مشهد در ۵ کیلومتری مشهد به سمت جنوب شرقی جاده مشهد- فریمان قراردارد. اجداد خواجه اباصلت از شهر هرات یکی از ولایات مسجد طالقانی مشهد افغانستان بوده اند. به همین سبب وی به اباصلت هروی پر اسم و رسم شده‌ اند. در زمانه قبلی آرامگاه خواجه اباصلت به طور یک مقبره نصفه مخروبه بوده که به سعی کربلایی محمد علی درویش از عرفای سده هشتم هجری آرامگاه کنونی وی بازسازی شده و به طور یک بنای چهار ضلعی و گنبدی بر فراز آن ساخته شده میباشد. یک کدام از‌از سایر از دوست داستنی ترین اماکن زیارتی مشهد آرامگاه پیر پالاندوز است که به جهت مجاورت بودن به بقاع مورد توجه زائران قرار گرفته میباشد. محمد عارف عباسی ملقب به پیر پالاندوز از عرفای قرن دهم هجری بوده میباشد. آرامگاه او در ضلع شرقی بقعه مطهر رضوی و در زمانه صفویه با بنایی مستطیل صورت و کاشیکاری به رنگ فیروزه ایی تاسیس شده است. بنای آرامگاه پیر پالاندوز چهار ضلعی بوده و با داشتن گنبد پیازی صورت و تراس آجری زیبا یکی‌از فضاهای بسیار جالب در حوالی بقعه به حساب می‌آید. در باطن بقاع پیر پالان دوز نگارگری هایی از زمان صفویه وجود دارااست که با رنگ معمولی فیروزه ای تزیین گردیده اند. آرامگاه امام زاده یحیی (ع) یکی از‌از دیگر از اماکن زیارتی شهر مقدس مشهد میباشد که با مسافت ۵۰ کیلومتری از راس شهر واقع شده است، امام زاده یحیی (ع) فرزند زید بن علی بن حسین (ع) است. ایجاد کرد این آرامگاه نیز به عصر صفویه وابستگی داراست و در مجاورت آرامگاه چشمه زیبایی ست که زائران بعد از زیارت از آب چشمه تحت عنوان تبرک می‌نوشند. بنای آرامگاه امامزاده یحیی مجتمل بر رواق چهار ضلعی، گنبد فیروزه ای رنگ دو قالب، مناره های طرفین ورودی و کتیبه های سنگی و رمز در آن است. این سازه در سال ‌های نخستین حکمرانی شاه طهماسب صفوی تشکیل‌شده و مضمون کتیبه نام‌و‌نشان مالک مزار در طی ساخت حرم، اخوی زاده یحیی بن زید تصور گردیده‌است. این آرامگاه خلال گردشگران مذهبی درون مرزو بوم در سال ‌های اخیر، مسلمانان کشورهای عربی لبه خلیج عجم را نیز به خویش جذب نموده است.

در قبل هرمورد از آرامگاه‌ها دارنده صحن‌های غیروابسته بودند آدرس مسجد توفیق مشهد که از روش بازار دربین‌الحرمین به‌هم مربوط می‌شدند. با تخریب بازار، صحن‌ها مسجد طالقانی مشهد یکی از شد و اکنون هر دو بقعه در صحنی به مساحت 14 هزار رزرو مسجد توفیق مشهد متر مربع قرار دارا هستند. بقاع شاهچراغ در غرب ایوان و بقاع سید میر محمد در شمال‌شرقی ایوان واقع گردیده است. تراس یا این که صحن بقاع، صورت مستطیلی دارااست و یک آبگینه گرانقدر فی مابین آن قرار گرفته که اطرافش را درختکاری کرده‌اند. دورتادور شماره مسجد توفیق مشهد ایوان، با اتاق‌هایی دو طبقه اشراف گردیده‌است که در پیشانی آن ها هنر کاشی‌کاری جلوه می‌نماید. در بخش شرقی مقبره شاهچراغ، ایوانی بسیار خوشگل جای دارد که عمر آن به زمانه قاجار گشوده میشود. نکته مهم درباره این تراس، ردیف‌های آن میباشد که تعدادشان به 10 عدد و طول هریک به 10 متر میرسد. ردیف‌های این حیاط از مال چوب بودند؛ ولی ازآنجاکه در خطر از در میان رفتن و موریانه ها قرار داشتند مکان آنها‌را با ردیف‌های آهنی با پوشش چوبی عوض کرده‌اند. در سقف تراس از چوب ساج مستعمل میباشد و بر روی آن نقش اسم ائمه اطهار با چوب نارنج و افرا مشهود است. جلوی حیاط، سنگ مرمر یک پارچه چشم می گردد که نقوش اسلیمی بر آن خود نمایی می‌نمایند. دو در از سمت شمال (ورودی خواهران) درِ نقره رواق شمالی به درِ حاج نصیرالملک پر اسم و رسم میباشد. روی کل بخش چهارچوب و لبه درها 20 بیت از اشعار فصیح الملک شوریده با خط نستعلیق چشم می گردد. ولی این در حالا در طبقه دوم موزه بقعه (که در پی به معرفی آن خوا هیم پرداخت) قراردارد. دو در در سمت جنوب (ورودی برادران) در نقره‌ای رواق جنوبی به در عسکرخانی آوازه داراست و در و چهارچوب آن دارنده پوششی از نقره میباشد. فردی به اسم عسكرخان، از كلانتران اهل باصری عرب، این در را در عوض اجاره ملکی كه وقف شاهچراغ بوده، ساخته میباشد؛ به همین برهان به آن در عسکرخانی می گویند. در طلا و جواهرات تراس مطهر قوسی در بالای این در چشم می‌گردد و بر روی درها و چهارچوب نیز اشعاری با منبت‌کاری حکاکی گردیده است. بد وجود ندارد بدانید درِ قديمی به درِ ظل السلطان آوازه داشته و امروزه در موزه مقبره می توانید آن را ملاحظه کنید. دو ورودی تازه از حیاط مطهر

استان یزد یک کدام از استان های پنج گانه بلندتر مرز و بوم از دید جاذبه های آدرس مسجد توفیق مشهد متنوع توریسم میباشد که با تفویض داشتن رزرو مسجد توفیق مشهد بافت اکولوژیکی، معماری گلی و آجر نپخته و جاذبه های متنوع تاریخ، فرهنگی و مذهبی از دید گردشگران شماره مسجد توفیق مشهد حائز اهمیت فوق العاده ای میباشد که در‌این در بین براق ترین بنای یزد یعنی مسجد جامع بزرگ نقش بسیار مهمی در جذب گردشگران داخلی و فرنگی دارااست. در مسجد طالقانی مشهد سود میتواند در بسط اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی شهر و هم اینگونه استان تأثیر به سزایی داشته باشد و این تاثیر تاریخی خوشگل از قبل های بدور تاکنون بشر‌های عاشق هنر معماری را از مرزوبوم های به دور و در حدود سوی خویش کشانده میباشد و نقش به سزایی در رونق جهانگردی این دیار داشته میباشد. فصل اولیه: پیشگفتار ای بر خصوصیات رسیدگی 1-1- ذکر مورد و تشریح آن: شهر موجودی میباشد زنده و پویا و متحول در بستر فرصت و بر پهنه جای ، متشکل از اجزاء فیزیکی و انسانی و ارتباط ها بغرنج در میان آنان و متبلور از نقش آدم و تفکر والای وی و متأثر از عامل ها و حالت اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی، تاریخی، جغرافیایی و سیاسی ویژه میباشد. بی شک مسجد جامع یکی‌از این موادسازنده بوده میباشد. در حال حاضر با از میان رفتن این راس محله ها. محله ها دیرین از رونق افتاده میباشد البته امروزه این موسسه های تاریخی تحت عنوان موادسازنده ارثیه فرهنگی به‌حساب می‌آید که میتوانند در جذب گردش گر داخلی و فرنگی نقش به سزایی داشته باشند و سازمان به جا مانده فرهنگی با دقت به اقداماتی که در این مورد جاری ساختن داده توانسته میباشد صنعت گردش گر را پیشرفت دهد و سبب ساز ساخت و ساز مجال های شغلی خواهد شد. چون مجال های شغلی تشکیل دهنده این نصیب میباشد. خلال این دست اندرکاران نباید موقع جغرافیایی و ارتباطی خاصی از یزد در راءس سرزمین داشته را فراموش کرد که از روزگاران پیش همواره نزد سیاحان، بازرگانان و مسافران دارنده رده ویژه ای بوده میباشد این خصوصیت در آخر و عاقبت استان به ویژه یزد تحت عنوان راس استان تأثیر به سزایی نهاده و موجب ترویج و رونق بازرگانان رفت و آمدهای بسیار و اثر ها فراوان اجتماعی و اقتصادی و فرهنگی گردیده است. 1-2- التفات و بایستگی تفحص تعیین مسجد جامع تحت عنوان بناهای اصلی شهر یزد پژوهش رده آن در نقش اقتصادی شهر و پیشرفت آن دارای اهمیت میباشد. مسجد جامع یزد تحت عنوان مهم ترین و معتبرترین تاثیر معماری بنا شده در لبه بیابان راءس کشور‌ایران می‌تواند در پرورش و گسترش اقتصادی شهر یزد. استان و حتی حوزه‌ هم تأثیر گذار باشد لذا بایستگی بازرسی از نگاه اجتماعی، اقتصادی و تأثیر ات آن در توسعه و گسترش اقتصادی شهر گزینه اعتنا میباشد که امید‌داریم با کارایی و تلاش متخصصان و مسئولین مربوط از این موهبت های خدادادی این مرزوبوم مصرف شود و صنعت سوای به دور و صادرات نامرئی تولیدها یا این که سرویس ها گردشگر را در کنار دیگر قسمت های صنعتی و سوله ای بتواند ضمن پرورش و بسط اقتصادی منجر اعتلای تمدن مردمان این دیار خواهد شد. 1-3- محدوده آیتم پژوهش شهر یزد با حدود 5/99 کیلو متر مربع در راءس استان یزد در مسیر شیوه اصفهان، کرمان قراردارد و دارنده خصوصیات جغرافیایی 31 جايگاه و 54 دقیقه پهنا شمالی و 54 مرتبه و 23 دقیقه ارتفاع شرقی جای دارد و به منزله پل ارتباطی فی مابین بخش ها شمال و استان های جنوبی به حساب آورده می شود جاده مشهور سنتو که بندرعباس را به طهران متصل می‌نماید از در بین این استان و از شهر یزد می گذرد و مسجد جامع گسترده یزد در قلب برزن نهادادن که هسته تاریخی بافت قدیم شهر یزد به شمار می‌روند قرار رفته میباشد.