مرجع مقالات مسجد توفیق

مسجد فرمان روا (طهران)
مسجد فرمان روا یا این که فتحعلی فرمانروا ، یکی‌از بناهای عصر قاجار میباشد که در حوزه‌ بازار طهران جای‌دارد؛ و تحت عنوان یکی‌از اثر ها ملی کشور‌ایران در تاریخ ۱ مهر ۱۳۶۳ با شمارهٔ تصویب ۱۶۶۷ به تصویب آدرس مسجد توفیق مشهد رسیده‌ میباشد.[۱]
تاریخچه
این مسجد با قدمتی نزدیک به ۱۸۰ سال از زیباترین مساجد تاریخی طهران میباشد. بانی آن فتحعلی‌فرمانروا قاجار (۱۲۱۲–۱۲۵۰ هـ. ق) بود و از این رو نخست آن را مسجد سلطانی می‌نامیدند. بنابر شواهد تاریخی این مسجد دو‌مین مسجد جامع گران قدر طهران پس از مسجد جامع بازار یا این که جامع عتیق رزرو مسجد توفیق مشهد بود.[۲]
در زمانه ناصرالدین پاد شاه
بنابر کاشی‌نوشته‌ها و کتیبه‌هایی که در تراس جنوبی مسجد به مکان باقی مانده، مجال تقریبی آغاز تشکیل داد آن سال ۱۲۱۲ یا این که ۱۲۲۴هـ. ق میباشد. در سال ۱۳۰۷هـ. ق به فرمان ناصرالدین‌فرمانروا قاجار درِ اساسی در جهت شمال تعمیر و نیز به فرمان او دو مناره در دو طرف گل‌گروه مسجد ساخته شد؛ براین اساس کامل شدن‌کننده مهم آن را می‌قدرت ناصرالدین‌فرمانروا قاجار شماره مسجد توفیق مشهد نامید.[۲]
خصوصیات سازه
این مسجد، بنایی چهار ایوانی میباشد که شبستان‌های مهم آن در جناح جنوبی قراردارد و معماری کلی و نیز پاره‌ای از جزئیات آن از مسجد نماینده قانونی شیراز گرفته گردیده و در پیاده سازی و تشکیل داد آن مانند بقیه ابنیه آن مجال هنرمندان شیرازی دست مسجد طالقانی مشهد داشته‌اند.[۲]
ساختمان این مسجد فضایی‌ست مربعی با تقارن نقطه‌ای و ایوان مرکزی، با چرخشی ملایم نسبت به بافت شهر برای استقرار در امتداد قبله میباشد. ۴ تراس در میانه ۴ ضلع، گنبدخانه در ضلع جنوبی، ۳ شبستان اساسی در کنج‌ها و آبگینه مربعی در راءس تراس مسجد قرار دارا‌هستند.[۱]
مساجد شبیه
مسجد سلطانی طهران همپا با مسجد سلطانی بروجرد و مسجد سلطانی قزوین از ساخته‌های روزگار فتحعلی‌فرمانروا قاجار می‌باشند البته مسجد سلطانی بروجرد از دو مثال دیگر بزرگتر و کهن‌خیس میباشد.[۳] همینطور مسجد سلطانی یا این که مسجد پادشاه سمنان نیز از ساخته‌های فتحعلی‌فرمان روا قاجار میباشد.
اتفاق ها اساسی در مسجد
شرایط مسجد پادشاه در طهران عصر قاجار در جنوب‌شرقی تصویر (جنوب کاخ گلستان) چشم می گردد
• در تاریخ دو شنبه ۲۰ آذر ۱۲۸۴، علاءالدوله فرمان به چوب بستن و تحقیر همگانی دو بدن از بازاریان به عذر بالا بودن بها قند کرد. حکم فلک حاجی سید هاشم قندی و حاجی سید اسماعیل خان در ایوان مسجد فرمان روا ایفا شد که عکس العمل اعتراضی بازار طهران را به همپا داشته و از عامل ها بیداری عموم پیش از تکان مشروطیت شوید. [۴]
• سخنرانی جمال‌الدین واعظ اصفهانی در اعتراض به فلک شدن بازارگانان در تاریخ ۲۱ آذر ۱۲۸۴ با مخالفت حاجی میرزا ابوالقاسم، امام آدینه وقت طهران به آشوب کشانده شد و سبب به هجرت علمای طهران به پاد شاه عبدالعظیم شوید. [۵]
• سپهبد حاج‌علی رزم‌آرا، ابتدا‌وزیر وقت کشور ایران در روز ۱۶ اسفند ۱۳۲۹ در مسجد فرمان روا به ضرب گلوله خلیل طهماسبی یکی‌از اعضای فدائیان اسلام ترور شد.[۶]

مسجد فرمان روا (طهران)
مسجد فرمان روا یا این که فتحعلی فرمانروا ، یکی‌از بناهای عصر قاجار میباشد که در حوزه‌ بازار طهران جای‌دارد؛ و تحت عنوان یکی‌از اثر ها ملی کشور‌ایران در تاریخ ۱ مهر ۱۳۶۳ با شمارهٔ تصویب ۱۶۶۷ به تصویب آدرس مسجد توفیق مشهد رسیده‌ میباشد.[۱]
تاریخچه
این مسجد با قدمتی نزدیک به ۱۸۰ سال از زیباترین مساجد تاریخی طهران میباشد. بانی آن فتحعلی‌فرمانروا قاجار (۱۲۱۲–۱۲۵۰ هـ. ق) بود و از این رو نخست آن را مسجد سلطانی می‌نامیدند. بنابر شواهد تاریخی این مسجد دو‌مین مسجد جامع گران قدر طهران پس از مسجد جامع بازار یا این که جامع عتیق رزرو مسجد توفیق مشهد بود.[۲]
در زمانه ناصرالدین پاد شاه
بنابر کاشی‌نوشته‌ها و کتیبه‌هایی که در تراس جنوبی مسجد به مکان باقی مانده، مجال تقریبی آغاز تشکیل داد آن سال ۱۲۱۲ یا این که ۱۲۲۴هـ. ق میباشد. در سال ۱۳۰۷هـ. ق به فرمان ناصرالدین‌فرمانروا قاجار درِ اساسی در جهت شمال تعمیر و نیز به فرمان او دو مناره در دو طرف گل‌گروه مسجد ساخته شد؛ براین اساس کامل شدن‌کننده مهم آن را می‌قدرت ناصرالدین‌فرمانروا قاجار شماره مسجد توفیق مشهد نامید.[۲]
خصوصیات سازه
این مسجد، بنایی چهار ایوانی میباشد که شبستان‌های مهم آن در جناح جنوبی قراردارد و معماری کلی و نیز پاره‌ای از جزئیات آن از مسجد نماینده قانونی شیراز گرفته گردیده و در پیاده سازی و تشکیل داد آن مانند بقیه ابنیه آن مجال هنرمندان شیرازی دست مسجد طالقانی مشهد داشته‌اند.[۲]
ساختمان این مسجد فضایی‌ست مربعی با تقارن نقطه‌ای و ایوان مرکزی، با چرخشی ملایم نسبت به بافت شهر برای استقرار در امتداد قبله میباشد. ۴ تراس در میانه ۴ ضلع، گنبدخانه در ضلع جنوبی، ۳ شبستان اساسی در کنج‌ها و آبگینه مربعی در راءس تراس مسجد قرار دارا‌هستند.[۱]
مساجد شبیه
مسجد سلطانی طهران همپا با مسجد سلطانی بروجرد و مسجد سلطانی قزوین از ساخته‌های روزگار فتحعلی‌فرمانروا قاجار می‌باشند البته مسجد سلطانی بروجرد از دو مثال دیگر بزرگتر و کهن‌خیس میباشد.[۳] همینطور مسجد سلطانی یا این که مسجد پادشاه سمنان نیز از ساخته‌های فتحعلی‌فرمان روا قاجار میباشد.
اتفاق ها اساسی در مسجد
شرایط مسجد پادشاه در طهران عصر قاجار در جنوب‌شرقی تصویر (جنوب کاخ گلستان) چشم می گردد
• در تاریخ دو شنبه ۲۰ آذر ۱۲۸۴، علاءالدوله فرمان به چوب بستن و تحقیر همگانی دو بدن از بازاریان به عذر بالا بودن بها قند کرد. حکم فلک حاجی سید هاشم قندی و حاجی سید اسماعیل خان در ایوان مسجد فرمان روا ایفا شد که عکس العمل اعتراضی بازار طهران را به همپا داشته و از عامل ها بیداری عموم پیش از تکان مشروطیت شوید. [۴]
• سخنرانی جمال‌الدین واعظ اصفهانی در اعتراض به فلک شدن بازارگانان در تاریخ ۲۱ آذر ۱۲۸۴ با مخالفت حاجی میرزا ابوالقاسم، امام آدینه وقت طهران به آشوب کشانده شد و سبب به هجرت علمای طهران به پاد شاه عبدالعظیم شوید. [۵]
• سپهبد حاج‌علی رزم‌آرا، ابتدا‌وزیر وقت کشور ایران در روز ۱۶ اسفند ۱۳۲۹ در مسجد فرمان روا به ضرب گلوله خلیل طهماسبی یکی‌از اعضای فدائیان اسلام ترور شد.[۶]