مرجع مقالات مسجد توفیق

مسجد نصیرالملک (Nasir-ol-Molk Mosque)
مسجد نصیرالملک شیراز از مساجد استان عجم، مشهور آدرس مسجد توفیق مشهد به مسجد صورتی مثال ای جامع از هنر و معماری کشور ایران میباشد. آنچه این سازه را شاخص می سازد، تجلی رنگ میباشد که هنرمندان ایـن سازه معلم محمد حسن معمار، مدرس کاشی پز و مدرس محمد حسینی نقاش شیرازی با منفعت مندی از هنرهایی همانند کاشی کاری، مقرنس کاری، حجاری، آجرکاری و غیره این سازه را تر و تمیز اند.

تیم بنـا از یک مسجد تبارک و یک امامزاده با گنبد و صحن ورودی جداازهم تشکیل شـده میباشد. مسجد دارنده صحن کبیر، دو ایـوان روبه روی هـم، دو شبستان کشیده، یک سردر ورودی پرتزئین و یک رواق میباشد.

تاریخچه مسجد نصیرالملک (مسجد صورتی)
مسجد نصیرالملک رزرو مسجد توفیق مشهد در عصر قاجار به فرمان میرزا حسن علی خان ملقب به نصیرالملک، که از اعیان و تسلط شیراز بوده میباشد در سالهای ۱۲۹۳ تا ۱۳۰۷ هجری قمری ساخته شد و یکی زیباترین مساجد کشور‌ایران میباشد.

معماری مسجد نصیرالملک (مسجد صورتی)
مسجد نصیرالملک شیراز از بینش کاشی کاری ارزنده ترین مسجد کشور ایران و نگرش ساختمان سازی به ویژه کاشیکاری و مقرنس بیمانند میباشد.
مساحت آن ۲۸۹۰ متر مربع و ذیل بنای آن ۲۲۱۶ متر مربع میباشد.
در‌این مسجد ازشیشه های رنگی مستعمل به همین انگیزه آن را مسجد صورتی جمهوری اسلامی ایران نیز می‌گویند.
مسجد نصیرالملک یک راز در ورودی داراست و دو ورودی دیگر آن به کوچه جنوبی و مسجد و به امامزاده جنب آن مرتبط است.
ورودی مهم مسجد از کاشی هفت رنگ شماره مسجد توفیق مشهد با تزیینات فراوانی از گل سرخ گل زنبق شیراز میباشد . این سردر دارنده دو جرز میباشد وهر جرز به سه بخش تقسیم گردیده و در بالای آن یک تابلو با کاشی هفت رنگ جای‌دارد سردرد با یک فرورفتگی جای‌دارد.
از ورودی مهم مسجد نصیرالملک شیراز وارد هشتی می شویم که با یک پیچ ۹۰ رتبه در سمت چپ به راهرویی می‌رسد که به تراس مسجد وصل می‌شود.
این هشتی با ثواب تشکیل‌شده وتنها به قرینه در ورودی تابلوی از کاشی نصب شوید که در تحت این تابلو شعر دارای شهرت سعدی و اسم معمار آن مهیا میباشد.
تراس این مسجد به صورت چهار گوش میباشد که در بین آن یک آبگینه به ارتفاع وعرض ۵/۴ در ۵ / ۱۶ متر در مقابل حیاط مسجد تاسیس گردیده و بدور تا به دور ان مسجد با کاشی هفت رنگ تزیین شد‌ه‌است.
مسجد نصیرالملک دارنده دو حیاط میباشد تراس شمالی که با طول هشت متر تشکیل‌شده و تراس جنوبی که فاقد کاربری خاصی میباشد به مراد قرینه سازی با حیاط شمالی مسجد طالقانی مشهد تاسیس شده است.

با اینکه آنکارا به مانند دیگر شهری ترکیه آدرس مسجد توفیق مشهد همانند آنتالیا، مارماریس و بدورم سواحل شنی و تفریحات هیجان انگیز آبی‌رنگ ندارد ولی از لحاظ جاذبه‌های تاریخی و اماکن سابق بسیار قدرتمند میباشد، به نحوی که هر ساله مسافران و گردشگران متعددی که علاقمند به دیدن بناهای تاریخی و باستانی می‌باشند با تور ترکیه به بازدید از جذاب‌های آنکارا می روند و زیبایی‌های این شهر را از مجاورت لمس نمایند.

در سفرهای خویش به ترکیه مطلقا خصوصی به پایتخت این مرزو بوم یعنی آنکارا بزنید و از مسجد حاج بایرام که در حوالی محله دیرین اولوس قراردارد دیدن نمائید. عملیات تشکیل داد این مسجد در سال 1427کلید خورد و پس از یکسال در سال 1428 به افتتاح رسید. مسجد حاجی بایرام که یکی‌از مقصدهای توریسم ترکیه به شمار میاید به دست معمار پر اسم و رسم عثمانی به اسم سینان و یکی نوه‌های حاجی بایرام پیاده سازی و ساخته شد. این مسجد در سال 1427 طی مدت یک ساله در کنار آرامگاه صوفی نام دار، حاجی بایرامِ البته که از بنیانگذاران فرقه‌ی بایرامی در ترکیه بود ساخته شد و فعلا از محبوبیت ویژه‌ای در میان شهروندان سوراخ رزرو مسجد توفیق مشهد و گردشگران تور آنکارا برخوردار‌است.

مسجد حاجی بایرام در گذر مجال بارها آیتم بازسازی و تجدید بنا قرار گرفت، تا اینکه اکنون تحت عنوان یک کدام از جاذبه‌های توریستی شاخص در آنکارا گزینه بازدید گردشگران و بازدیدکنندگان قرار گرفته میباشد.

عمر مسجد حاجی بایرام آنکارا به عصر عثمانی و نصفه اولیه قرن پانزدهم میلادی بر میشود. این مسجد به همدم مسجد کجا تپه آنکارا از شناخته‌گردیده‌ترین مساجد شهر آنکارا به شمار می آید. برای رفتن به مسجد حاجی بایرام در آنکارا می توانید از روش اتوبوس و مترو خویش را به ناحیه تاریخی اولوس برسانید. امروزه در بازدید از مسجد حاجی بایرام به حافظه معماری مساجد قرن ۱۷ و ۱۸ میفتید که با زیبایی خاصی اعتنا همگان را به سوی خویش جلب می‌نماید. این مسجد دارنده تک مناره‌ای شماره مسجد توفیق مشهد با بلندی50 متر میباشد و گنبد بیرونی مسجد 30 متر طول دارااست.

مسجد حاجی بایرام ضمن معماری جالب پیاده سازی داخلی زیبایی را به خویش تخصیص داده به نحوی که هنگام ورود به فضای داخلی این مسجد، سقف چوبی، خشت و قطعات کاشی سبز رنگ را مشاهده می کنید که دیدنش برای هر بیننده‌ای که پا به‌این مسجد میگذارد تماشایی و جذاب میباشد. بازدید از مسجد حاجی بایرام به ویژه در شب برای بازدیدکنندگان بسیار لذتبخش و دلچسب خواهد بود. این مسجد در شب با نورپردازی‌های زیادی که در آن انجام یافته زیبایی‌اش دو چندان مسجد طالقانی مشهد میشود.

بین روستای سرسبز جواهرده، مسجد جمعه آدرس مسجد توفیق مشهدهمانند مرواریدی قشنگ دیده هر بیننده‌ای را به خویش خیره ‏می‌نماید. مسجد جمعه جواهرده رامسر، که در لهجه سابق رامسری به آن دزگا مزگت گفته میشود و یکی ‏دیرین‌ترین مساجد جمهوری اسلامی ایران میباشد. این یادگار هفتصد ساله‌ پیشینیان، در بالا آتشکده زرتشتیان بود و اکثری بر ‏این باورند که آئین مردمان این روستا میتراپرستی بوده میباشد.

درخصوص مجال تغییر و تحول آتشکده به مسجد هرچند که ‏داده ها دقیقی در اختیار وجود ندارد ولی به لحاظ می رسد که زیرا در طی اسماعیلیان از به شغل رفتن واژگان عربی ‏دوری و بر به کارگیری از واژگان پارسی سماجت می‌کردند، به حیث میرسد که واژه و کلمه‌ "جمعه" که در معنای آدینه ‏میباشد، درین طولانی مسجد گذارده گردیده که تا کنون نیز مغایر بقیه مساجد که در آنجا نماز آدینه برگزار ‏میگردد، هیچ گاه به اسم آدینه خوانده نشده ‌میباشد.‏
مردمان گیلان و مازندران رزرو مسجد توفیق مشهد عشق و علاقه بخش اعظمی به مسجد جمعه جواهرده رامسر دارا‌هستند، به نحوی که سالانه مراسم ‏شور برای گلکاری با روش خاص یار و همدم با اجرای آئین‌های پیشینیان مانند کشتی گیل مردی را به پا ‏می‌نمایند.‏ مسجد جمعه جواهرده رامسر بعداز زمین‌لرزه سال ۱۰۴۵ هجری قمری تخریب شد و آنگاه به دست ملا شریف ‏مشهور به «شل و ول آخوند» که از مردمان به عبارتی ده بوده مجدد ایجاد شده است.

در هنگام تجدید بنا مسجد جمعه ‏به قبور دو طبقه‌ای واکنش کرده اند این پدیده حکایت از این دارااست که در سال‌های بسیار بدور در تاثیر سیل منزل ‏های عموم روستا کاملا تخریب گردیده به نحوی که دیگر اثری شماره مسجد توفیق مشهد از روستا باقی نمانده و ابعاد که مجدد مردمان ‏جدیدی درین زمین‌ها منزل ساختند، سوای استحضار از این مسئله، قبر مردگان خویش را بالای اجسادی که در ‏بخش‌های زیرتر مدفون بوده‌اند قرار داده‌اند. جواهر و ظروف دیرین متعددی به یار اجساد کهن یافته گردیده ‏میباشد و این مورد باستان شناسان را به‌این سود رساند که احتمالا انگیزه نامگذاری روستای جواهرده نیز ‏بخاطر همین مسئله بوده باشد.‏
در شرایطی‌که دوست دارید تا از مجاورت شاهد مراسم گلکاری مردمان خوش ذوق وسلیقه جواهرده باشید، میتوانید با ما به‌این ‏حوزه‌‌ ییلاقی و خوش آب و هوا مهاجرت نمائید مسجد طالقانی مشهد و تصویر زیبای مسجد جمعه جواهرده رامسر را نیز در دسته ‏خاطراتتان تصویب نمائید.

بوسعید ابوالخیر، ترکمنستان
ابوسعید ابوالخیر عارف، اندیشمند و آدرس مسجد توفیق مشهد شعر سرا اهل ایران بود که در سال 357 قمری در حیطه‌ای بنا شده در ترکمنستان مدرن (که در قبلی جزو کشور ایران محسوب می‌گردیده)، به دنیا آمد و در سال 440 قمری در همین حوزه‌ به خاک امانت شد. وی در طی معاش خویش سالیان درازی را صرف فراگیری مریدان خویش کرد و یکی مهم ترین اثر ها وی اسرار التوحید فی مقامات روحانی ابی سعید که 130 سال بعداز مرگش بوسیله یکی‌از نوادگان وی به اسم محمد بن منور نگاشته شد.

بقاع ابوسعید ابوالخیر

امیر کلان، عراق
میرزا رزرو مسجد توفیق مشهد محمدتقی‌خان فراهانی ملقب به امیر پهناور اولیه صدراعظم کشور‌ایران بود که اسم او با اقدامات و اصلاحات تحسین برانگیزش گره خورده میباشد. با وجود این که امیر بزرگ کمتر از چهار سال بر جایگاه صدر اعظمی قرار داشت دارالفنون، اول دانش کده در تاریخ امروزی کشور ایران را بنیانگذاری کرد و همینطور موجب کردار نشریه اتفاق ها اتفاقیه شد. متاسفانه به جهت خیانت‌های دور و بری ها ناصرالدین پادشاه او را از جایگاه صدر اعظمی بیرون کرد و بعداز تبعید به کاشان در گرمابه فین به قتل رسید. گفته می شود جسم بی‌جان وی قرار بود در شهر کاشان به خاک ودیعه خواهد شد البته به منظور همسر امیرکبیر، عزت الدوله به کربلا برده شد.
خواجه عبدالله شماره مسجد توفیق مشهد انصاری، افغانستان
خواجه عبدالله انصاری دانشمند و عارف معروف اهل ایران میباشد که اثرها و ذهن ها وی شهرت جهانی دارااست. خواجه عبدالله انصاری ملقب به پیر هرات به جهت رشته سخنوری ماهرانه، علم فقه بسیار، اشراف به علم ها عرفانی و صوفی‌گری در بعد از ظهر خود مریدان اکثری داشت. چندی از اثر ها بی‌مانند وی مشتمل بر طبقات الصوفیه، الکشف عن منازل السائرین و صد میدان میشود. با وجود اینکه اسم اثر ها پیر هرات بیشتر به جهت کتاب ها و متن ها منثورش شناخته میشود، سروده‌هایی نیز از خواجه عبدالله میراث میباشد. خواجه عبدالله انصاری از 70 سالگی نابینا شد و نهایتا در 85 سالگی در شهر زادگاهش، هرات جان ناکامی و به خاک مسجد طالقانی مشهد ودیعت شد.

دیرین‌ترین و اول کلیسای طهران، کلیسای تادئوس آدرس مسجد توفیق مشهد و باتوقیموس مقدس میباشد كه عمر اين کلیسا، به زمان‌ي زنديه مي‌برسد. اين کلیسا در خیابان مولوی، بازار حضرتی، کوچه ارامنه واقع گردیده‌است.

کلیسای قديمي ديگر طهران، کلیسای سورپ گئورگ یا این که کلیسای گئورگ مقدس میباشد. همانگونه كه ذكر گردیده‌است، عمر اين کلیسا به اوایل عصر‌ي قاجاریه مي‌برسد.

کلیسای گئورگ مقدس طهران
زيباترین و زیبا ترین کلیسای طهران
از زيباترین و خوشگل ترین کلیسای طهران مي‌قدرت به کلیسای سرکیس مقدس اشاره كرد. معماری اين کلیسا از مدل معماری قرن ها وسطی الهام گرفته میباشد.

کلیسای زيباي ديگر رزرو مسجد توفیق مشهد طهران، کلیسای سنت جوزف طهران (كليساي حضرت يوسف) میباشد. معماری سردر اين کلیسا از دروازه‌ي پر اسم و رسم شهر باستانی بابل در ميان رودان يا بين النهرين الهام گرفته گردیده است. اين کلیسا وابسته به آشوریان و کلدانی‌های کاتولیک جمهوری اسلامی ایران میباشد.

کلیسای حضرت یوسف طهران
واپسین کلیسای درست شده در طهران
واپسین کلیسای تشکیل‌شده در طهران کلیسای صلیب مقدس میباشد كه در سال ۱۹۸۷ حواری ارمنی تاسیس شده است.

عکس کلیسای صلیب مقدس
ورود به کلیساهای طهران
مانند ساير اماكن مذهبي جمهوری اسلامی ایران، کلیساهاي طهران نيز موقعیت بازديد و ورود خودشان دارا هستند. براي دريافت اطاعات و موقعیت ورود به کلیساهاي طهران پیش از این بايستي شماره مسجد توفیق مشهد هماهنگی موردنیاز شکل بگيرد. معمولا در روزهای مراسم، اذن ورود به کلیساهای طهران نیست. اما در برخی از مورد ها با هماهنگی متولیان قابلیت و امکان بازدید میسر میباشد.

همچنين در برخي کلیساهاي طهران بازدید در روز و يا روزهایي در حین هفته شکل مي‌گيرد خیر كل روزهای هفته. همچنين بازديد از برخي کلیساهاي طهران به طور گروهي از طريق تورهاي گردشگري در طهران شکل مي‌گيرد.

ساعت‌ها بازدید از کلیساهای طهران
هر كدام از کلیساهای طهران شرايط و ساعتها بازدید خودشان را دارا هستند. در برخي کلیساها نيز امكان بازدید نیست. مثلا بازدید از کلیسای سرکیس مقدس طهران کلیه‌روزه از ساعت يك تا چهار عصر میباشد. در حالي کلیسای سنت جوزف بازديد عمومي ندارد. فعلا بازديد از کلیسای سنت جوزف طهران صرفا از طريق تورهای طهران‌گردی مسجد طالقانی مشهد امكان‌پذير میباشد.

و ولی بانیان و سازندگان توکل‌ها در کشور ایران آدرس مسجد توفیق مشهد چه افرادی بودند؟ چه اشخاصی امر به تشکیل داد و بنیان نهادن توکل‌ها می‌دادند؟ در‌این راستا می‌قدرت اشخاص متعددی را معرفی کرد. برای مثال بانیان توکل‌های ایان اشخاص بانفوذ و حاکمان دولت بوده‌اند. در طرف دیگر، عموم معمولی و گروههای صنفی قرار دارا هستند که با توده‌آوری یاری‌ها و هزینه ها به ایجاد کرد توکل‌ها اهتمام می‌ورزیدند. ثروتمندان و اشخاص مرفه نیز گاها منزل‌های خویش را به جایی برای برگزاری مراسم سوگواری و تعزیه تخصیص می‌دادند یا این که منزل‌های خویش را وقف کاربری توکل می‌کردند.

مثال آن توکل امینی‌ها رزرو مسجد توفیق مشهد در قزوین. برای ساخت و ساز مرتبه نیز، یک تخته بر روی آبگینه تراس می‌گذاشتند و یک دست سیاه بر روی آن می‌کشیدند. همان طور که در توکل دولت در محوطه کاخ گلستان نیز همین عمل را کرده بودند. گاها در باطن هرمورد از توکل‌های جمهوری اسلامی ایران مسائل و ایرادات یک شخص یا این که تیم خاص مطرح می شد و با همفکری و یاری کردن اشخاص گوناگون، اشتباهات را حل می‌کردند. این هم از علل خاصی بود که کاربری توکل برای اعضای محل داشته میباشد.

توکل‌های بخشها گوناگون کشور ایران
اکنون میخواهیم بر روی توکل‌ها در شهرهای متعدد حرف کنیم. در حالتی‌که به توکل‌گردی عشق و علاقه دارید یا این که می خواهید مسئله این نوع کاربری خاص و آیینی در جمهوری اسلامی ایران داده ها بیشتر استخراج فرمایید عالی میباشد با شهرها متفاوت و اسم دارای اسم و رسم‌ترین توکل‌های آن ها شناخت داشته باشید. بگذارید بر حسب شهر از طهران استارت کنیم و مروری بر بخشها مهمی که توکل‌های زیبایی دارا هستند داشته باشیم.

توکل های طهران
در قسمت‌های شمیرانات و شمال طهران به توکل‌های اهل ایران زیبایی واکنش خواهید کرد که بخش اعظمی از آن‌ها در روزگار قاجار تشکیل‌شده‌اند. تنی چند از زیباترین آن ها امروزه نیز قابل بازدید می باشند. از دربین آن ها می‌اقتدار به توکل نیاوران، توکل حصار بوعلی و توکل امامزاده قاسم اشاره نمود. در توکل زیر حصاربوعلی، نگارگری و هنرنمایی‌های محمد مدبر و محمد ارژنگی وجود داراست. پس مسلما در بازدید از توکل‌ها در کشور‌ایران از قسمت‌های داخلی و تزئینات آن‌ها نیز دیدن نمایید.

نگارگری در توکل حصار بوعلی
استان‌های شمالی
فی مابین استان‌های شمالی برای بازدید شماره مسجد توفیق مشهد از توکل‌ها به استان زیبای مازندران و گیلان بروید. معماری زیبای بخشها معتدل و مرطوب در تشکیل داد این توکل‌ها به عمل رفته میباشد. مصالح خاص و معماری پیلوتی به عنوان مثال این خصوصیت‌ها می‌باشند. توکل‌ها در‌این بخشها اکثرا وابسته به زمان قاجار می‌باشند. جذاب میباشد بدانید که در شهر رشت به تنهایی حدود ۳۶ توکل وجود داراست.

این داده های عددی حقیقتا خیره‌کننده میباشد. پس بروید و از مجاورت ملاحظه کنید در‌این توکل‌ها چه خبر میباشد! در دیگر شهرهای شمالی برای مثال لاهیجان، لنگرود، رودسر و … نیز توکل‌های زیبایی را پیدا خواهید کرد. توکل‌هایی که با سقف‌های سفالی و پلان‌های مستطیل صورت درست شده‌اند. برای مثال آنان می‌اقتدار به توکل مقری کلا، توکل کله بست و توکل فیروزکلا اشاره نمود.

کرمان، سمنان، کرمانشاه
تنی چند از زیباترین توکل‌ها‌‌ در کشور‌ایران در شهرهای کرمان و سمنان قرار دارا هستند. توکل وزیر کرمان را رفته اید؟ یا این که توکل عزاخانه آن؟ توکل پهنه و ناسار مسجد طالقانی مشهد در سمنان و توکل نائب رئیس الملک در کرمانشاه نیز سه مثال دیگر از توکل‌های زیبای اهل ایران می‌باشند.

عنصرها تزئینی بقعه فرمانروا نعمت الله البته مشتمل آدرس مسجد توفیق مشهد بر کاشی سنتی، کاربندی، مقرنس، گچبری و نگارگری میباشد. و این موسسه مشمول دو سردر ورودي، حجرههاي كوچك و بلندمرتبه، مقبره، چهار مناره کاشي كاري گردیده است.
گنبد رویین بر روي گردني قرار گرفته که با کاشي هاي سفيد، سیاه و فيروزه اي گره سازي گردیده است.
بر روي پايه گنبد، کتيبه اي غير معمول ديده مي خواهد شد، که با قطعه هاي کاشي به رنگهاي سياه و سپید، روي زمينهاي از خشت لعابي و پر‌نور، درنظرگرفته شده و روي آن عبارت «سبحان الله و الحمدالله و لا اله الا الله و الله أكبر» و «یا این که مقلب القلوب و الأبصار» به خط بنايي كتابت گردیده‌است.
این کتیبه ها از این حیث غير معمولي اند که خط اساس آن به صورتي واژگون در صدر تکرار شد‌ه‌است.
دورادور پایة گنبد، يك سلسله رزرو مسجد توفیق مشهد اسپرهاي مقرنس با قوس جناغي، از محصول کاشی هفت رنگ رینگ زده میباشد.
سطح گنبد با طرح ستاره هاي متقاطع و با کاشي هاي سفيد و سياه روي يك زمينة لعابي به رنگ آبي پر‌نور پوشیده گردیده‌است.
آجرهاي تراش دار به طور طرح شعاعي، داخل هر ستاره چیده گردیده اند قابلیت دارااست که‌این ارکان لعابي در زمان صفویه ساخت‌و‌ساز گردیده باشد.
بقاع پادشاه نعمت الله اما ، چهار مناره کاشي کاري گردیده داراست که در برگیرنده كتيبه هاي شيعي بوده، که قبل از نوسازی سازه از کلمه و واژه علي (ع) براي تزيين دورتادور مناره هشت ضلعي مستعمل بود.

در نصیب بالايي هر سمت، كلمة الله و نصیب اولیه شهادتين (لا اله الا الله) در ذیل اسم الله تكرار و كلمة علي (ع) نيز چهار توشه به طور الگوي در هم بغرنج مندرج، در حالی که دو کتیبه مجرد از اسم وی در هر طرف به كتيبة قبلي متصل میباشد.
بناي آرامگاه پادشاه نعمت الله البته ، مشتمل بر حرمي چهار ضلعی میباشد، که اندازه هر يك از اضلاع آن حدود 8/50 متر و بلندي آن از سنگ فرش کف مقبره تا تیزه پیاله گنبد به بیش تر از ۲۰ متر شماره مسجد توفیق مشهد مي برسد.
در چهار طرف بقعه چهار در خاتم کاری گردیده وجود دارااست که بالای هر کدام، پنجره ای از کاشی به طور معرق نصب کرده اند.
در کنار پنجره ها و روي ديوارها، ترنج هاي زيبايي نيز نقاشي گردیده است.
تابلوی تمثال فرمانروا نعمت الله، در تحت یک کدام از همین پنجره ها نصب گردیده و تحت آن کتيبه اي به خط ثلث ديده مي گردد، بر روي آن آياتي از سوره نحل مندرج میباشد.
در قسمت زیرین دیگر پنجره ها نیز، کتیبه هايي کتابت شد‌ه‌است. یک کدام از آنها کتيبهاي به خط ثلث سپید بر موضوع آبی رنگ میباشد که دربرگیرنده آياتي از سوره ابراهیم (ع) میباشد.
بخش پايين مقبره، خلال تزیینات و آزاره کاشي مسجد طالقانی مشهد هاي آبي رنگ شش گوش، سنگ مرمر بزرگي جلب لحاظ مي نماید که از تعدادی قطعه سنگ درست شده میباشد.

مسجد میرچخماق یزد شاید در نگاه نخستین یک آدرس مسجد توفیق مشهد بنای چهار ایوانی به حیث آید. ولی در واقعیت فقط پیشخوان مسجد ساختار یک تراس را دارا هست. به این ترتیب بنای مسجد در واقعیت یک بنای تک ایوانی میباشد. این مسجد با یک صفه و گنبد گسترده پیاده سازی گردیده است. یکی‌از نکات جذاب این میباشد که‌این مسجد فارغ از مناره تاسیس شده است. در زمینه ی استدلال این فرمان دو انگیزه مذکور میباشد.

معماری مسجد امیرچخماق یزد
بعضی مورخان معتقدند در قبل مساجدی که بانی آن ها یک خانم بوده فارغ از مناره ساخته می‌شدند. عامل دوم به تفاوت مساجد شیعه و سنی اشاره دارااست. از دیرباز مساجد شیعه دارنده دو مناره و مساجد اهل تسنن دارنده یک مناره بودند. گفته می‌گردد این مسجد در راستای ساخت‌و‌ساز وحدت فی مابین مسلمان ها فارغ از مناره ایجاد شده است.

کاشی کاری در مسجد امیر چخماق یزد
نصیب‌های مسجد امیر چخماق یزد
ورودی مسجد امیرچخماق شهر یزد
در ورودی مسجد (کریاس) که رزرو مسجد توفیق مشهد به میدان امیر چخماق گشوده میشود کتیبه‌ای سنگی نصب گردیده است. بر روی این کتیبه سنگی وقف‌طومار مسجد به خط نسخه ها تصویب شد‌ه‌است. یک راهرو بنای سردر را به صحن مسجد متصل می‌سازد. درین راهرو پنجره‌هایی با کانال‌های دقیق کاشی معرق درنظرگرفته شده میباشد. سردر بلند مسجد در ضلع شرقی یکی‌از زیباترین نصیب‌های این سازه به شمار می‌رود.

تزئینات در مسجد امیر چخماق یزد
این سردر دارنده کاشی‌کاری بسیار زیبایی میباشد. لغات مذهبی زیادی به خط کوفی با کاشی آبی رنگ و سبز بر روی قضیه آجری جاری ساختن شد‌ه‌است. مأذنه این مسجد نیز شماره مسجد توفیق مشهد گوناگون از دیگر مساجد بوده به طور یک بنای آجری مستطیل صورت پیاده سازی گردیده است.

معماری مسجد دهوک یزد
گنبد مسجد امیرچخماق یزد
گنبد مسجد یک کدام از گونه های گنبد خمیده و رخنه‌‌دار میباشد. نمای بیرونی گنبد با کاشی فیروزه‌ای رنگ مزین شد‌ه‌است. بر روی شالوده گنبد نیز کتیبه‌ای به خط کوفی مسجد طالقانی مشهد با کاشی سبز و آبی رنگ انجام شد‌ه‌است. درین کتیبه عبارت “السلطان ظل الله” تکرار گردیده است.

مقبره مطهر امام حسین(ع) در نصیب مرکزی آدرس مسجد توفیق مشهد شهر کربلا و در حالت جغرافیایی ۳۲ جايگاه و ۳۷ دقیقه شمالی و ۴۴ سکو و ۱ دقیقه و ۵۶ ثانیه شرقی قراردارد، مساحت مقبره حدودا ۱۳۰۰۰ متر مربع و اطراف آن ۵۰۰ متر است .
بقعه دارنده ۱۰ درب هست که اولی آنان که جنوبی‌ترین آنان است باب القبله بوده و سایر آن ها به طور پادساعتگرد به اسم‌های باب الرجا، باب حاکم الحاجات، باب الشهداء، باب الکرامه، باب السلام، باب السدره، باب السلطانی، باب الراس الشریف و باب الزینبیه(س) می باشد که رو به تل زینبیه گشوده میگردد.

در باطن بقعه خلال مزار عرفانی امام حسین(ع)، مزار حضرت علی اکبر(ع) در زیر پای امام حسین(ع) ، حضرت علی اصغر (ع) در آغوش امام (انگیزه ۶ کناره شدن بارگاه همین قرار گیری مزار علی اکبر(ع) در تحت پای امام است)، شهدای کربلا در ذیل پای حضرت علی اکبر(ع)، حبیب بن مظاهر در ضلع جنوبی مقبره و مزار ابراهیم مجاب در شمال غربی بقعه قرار دارا هستند.

در باطن بقاع همینطور قبور جمعی از علما در حوالی قبور شهدا و تنی چند از پادشاهان شیعه به عنوان مثال بعضی پادشاهان قاجار و امیرکبیر، در رواق شمالی قرار دارا هستند.

او‌لین سازه و نماد‌های بقعه امام حسین(ع) به وسیله بنی رزرو مسجد توفیق مشهد اسد و آنگاه مختار ساخت شد اگرچه بارها اثرها بقعه امام حسین(ع) به وسیله بنی امیه و بنی عباس و بقیه حکومت های ضدشیعی هلاک شد.

در زمان متوکل عباسی لعنت شده بیشترین جسارات به بقعه امام حسین(ع) شکل گرفت، متوکل علاوه بر انهدام مرقد مطهر، با گذاشتن نگهبانان در راههای ورودی امرکرد هر زائری را در مسیر یافتند اورا بازداشت کرده یا این که او را می کشتند یا این که به شدت تنبیه می‌کردند.
پادشاهان آل بویه را می شود به تیتر اولی سازندگان اساسی مقبره امام حسین(ع) و ائمه اسم موفقیت.

صفویان در سال ۹۰۷ بر تخت سلطنت کشور ایران نشستند و شایسته ترین زمانه آبادی عتبات، بعد از دوران آل بویه، در دورانی میباشد که صفویان توان را در دست داشتند (از سال ۹۰۷ تا ۱۱۳۵) صفویان هر از چندی که بر عراق احاطه می یافتند، همه کوشش خویش را برای نوسازی و تعمیر و بسط عتبات به فعالیت می گرفتند. اسم صفویان و بعد ها قاجار در هر مکان عمارات عتبات آرم از حضور بدون شوخی آن ها در عتبات و بقاع ائمه (ع) دارااست.

در عصر سلطان اسماعیل، فرمانروا طهماسب، پادشاه عباس نخستین و سلطان صفی در عصر های کوتاهی که عثمانی ضعیف میشد، عراق در مشت دولت صفوی بود و هر توشه، مبنی بر سندها و منابع جانور، مهم ترین گرفتاری آن‌ها تحقیق به کارها حرمین امامان و تهیه کردن وام ها برای زایران بود.

در زمانه نادرشاه هم دقت ویژه ای به شماره مسجد توفیق مشهد عتبات وجود داشت و اورده شده میباشد که همسر وی گوهر سلطان خانم - دختر سلطان پادشاه حسین - مبالغ هنگفتی (۲۰ هزار نادری) برای تعمیر و تزیین بقاع حسینی ارسال نمود.

در زمان قاجار، به عبارتی شم وجود داشت. ارتباط ها آن ها با عثمانی ها درین زمان عالی بود و آن ها می توانستند اقدامات خوب و بزرگ تری در مقایسه با فرصت صفویان، جاری ساختن دهند.

در طول حمله وهابی ها به کربلا به رهبری سعود بن عبدالعزیز در سال ۱۲۱۶ بقاع صدماتی دورازشوخی روئت کرد، گنبد مطهر تخریب و اکثری از شیعه‌ها به وسیله وهابیون به شهید شدن رسیدند، آحاد اموال مقبره به حراج رفت و صدمات متعددی به شهر وارد شد، در کوچه و بازار خون محبان حسین(ع) روان گشت به سیرتکامل‌ای که عموم این رخداد را کربلای دوم نامیدند.

بعد از حمله وهابیون به مقبره حسینی(ع)، عنایت تجدید بنای گنبد و صحن در زمان محمد فرمان روا چندان بود که حتی بعداز این فساد، در سال ۱۲۱۷- ۱۲۱۹ همچنان اورا تحت عنوان بانی بنای نو می شناختند.

در زمان فتحعلی فرمان روا، خیر مسجد طالقانی مشهد صرفا فرمان روا قاجار بلکه برخی از درباریان مثلا زنان درباری مبالغ هنگفتی هزینه تزیین مقبره حسینی کردند.

همسر فتحعلی فرمان روا در سال ۱۲۳۲ حیاط مقابل قبر را طلاکاری کرد. در سال ۱۳۳۷ همین زن، مناره های بقعه حسینی را طلاکاری کرد.

آستان امامزاده اسحاق گرگان (علیه السلام) دریکی آدرس مسجد توفیق مشهد ازمحلات کهن مرکزشهرگرگان دارای شهرت به سرچشمه واقع شد‌ه‌است . که از یک سو به تکایای سرچشمه واز سوی دیگر به محله نعلبندان وازسوئی به خیابان امام خمینی مرتبط میباشد . بنای ساختمان مقبره آجری ساختمان بلند سیرتکامل دوازده ضلعی میباشد که از حیث تزئینات آجری از مثال های معدود نظیر بناهای شمال کشوربه شمار می رود. درهرضلع سازه یک فریم مستطیل به طورعمودی و یک فریم مستطیل به صورت افقی دربالای آن وجود داراست. که یادآورآثاردوران سلجوقی است که دوطرح زیبای ستاره ای صورت ولوزی نیزدرآنها به عمل رفته میباشد.

منابع‌ جغرافیایى‌ وتاریخى‌ نیزتنها به‌ ذکرنام‌ آن‌ اکتفا کرده‌ واطلاعاتى‌ درباره ویژگیهاى‌ معمارى‌ سازه به‌ دست‌ نداده‌اند. آراء پژوهشگران‌ درباره عمر این‌ بنای این مقبره تا حدودى‌ رزرو مسجد توفیق مشهد متناقض‌ میباشد‌ .برخى‌ به‌ استناد کتیبه حک‌ گردیده‌ برچارچوب‌ درب قدیمى‌ ساختمان آنرا مرتبط با‌ سده ۹ قمری‌ و برخى‌ فارغ از‌ ارائه دلیل کافى‌ آنرا وابسته‌ به‌ بناهاى‌ سده ۸ قمری‌ نسبت میدهند .و شمارى‌ با اعتنا‌ به‌ تزیینات‌ آجرى‌ سازه مرتبط با‌ سده ۶ قمری‌ و یا این که اواخر سده ۶ و اوایل‌ سده ۷ قمری‌ دانسته‌اند. ولی تاریخ‌ ۵۲۵ قمری‌ بر صندوق‌ چوبى‌ مرقد امامزاده‌ حک‌ گردیده‌ میباشد‌. بارگاه‌ فلزى‌ آن داراى‌ کتیبه‌هایى‌ ازآیاتى‌ ازسوره‌ هاى‌ ۹۱ و ۹۳ قرآن‌ مجید در ۴ جانب‌ خویش و شماره مسجد توفیق مشهد نیزاشعارى‌ دروصف‌ امامزاده‌ میباشد‌.

درحفاظت‌ ونگهدارى‌ سازه به باعث‌ نوسازى‌ و تغییراتى‌ که‌ دردوره‌هاى‌ گوناگون‌ برروى‌ سازه ایفا‌ گرفته‌ به‌ تزیینات‌ آجرى‌ برخى‌ از نقاط بدنه‌ زخم‌ رسیده‌ میباشد به‌ لحاظ مى‌رسدکه‌ بیشترین‌ مرمتهاى‌ سازه در زمان قاجار اعمال‌ گرفته‌ باشد بنابراسناد جانور در راءس ارثیه‌ فرهنگى‌ استان‌ گلستان تمهیدات‌ حفاظتى‌ زیرا‌ تجدید بنا‌ درِ قدیمى‌ امامزاده محوطه‌سازى‌ مسجد طالقانی مشهد سازه و بده بستان‌ آجرهاى‌ فرسوده باطن‌ آن‌ در طى‌ سالهاى‌ ۱۳۵۰ تا ۱۳۵۸شمسی جاری ساختن‌ گرفته‌ میباشد‌.