سراقة بن عمرو
سُراقَة بن عَمرو از اصحاب فرستاده و اولیه فاتح شهر باب الابواب (شهر دربند کنونی بنا شده در داغستان). در سال ۲۲ قمری، قدمت بن خطاب، سراقه را به فتح باب الابواب (شهر دربند در جمهوری داغستان) ارسال کرد.[۱] سراقة بن عمرو پس از موفقیت و فتح باب الابواب، تامینطومارای برای شَهرْبُرمز (قاضی اهل ایران باب الابواب) و اهل یک محل ارمینیه (ارمنستان کنونی) نوشت و در آن جان و متاع و آیین عموم را با شخصیت آدرس مسجد توفیق مشهد شمرد.[۲]
آن گاه سراقة بن عمرو سرداران خویش را برای ادامۀ فتوحات به نواحی کوهستانی دور و اطراف ارمینیه ارسال کرد.[۳] ولی به جز یک کدام از فرماندهان، هیچکدام از فرستادگان سراقه در لشکرکشی خویش چیره نشدند.[۴] سراقه اندکی بعد از فتح باب الابواب، در همین ناحیه رزرو مسجد توفیق مشهد درگذشت.[۵]
از معاش سراقة بن عمرو ملقب به ذوالنور[۶]، گزارشهای تاریخی اندکی وجود دارااست. همینطور از نسب او اطلاعی وجود ندارد.[۷] عسقلانی در الاصابه به گزارش استیعاب نوشته میباشد که اسم سراقه فی مابین صحابه می باشد، البته کسی نسب اورا ننوشته میباشد.[۸] عسقلانی مبنی بر این قاعده که هیچگاه یک غیرصحابی را تحت عنوان فرمانده در فتوحات به عمل نمیگرفتند سود می گیرد که پس می بایست سراقه یک کدام از صحابه باشد.[۹] با این حالا سید مرتضی عسکری تاریخپژوه شیعه این نظر را دارد وی شخصیتی ساختگی میباشد و اینگونه صحابهای وجود شماره مسجد توفیق مشهد نداشته میباشد.[۱۰]
سراقه ذوق وسلیقه شعری داشت و در مواقعی، اشعاری سروده که یاقوت حموی (تحت «بابالابواب») پارهای از اشعار سراقه را که بعد از فتح باب سروده، نقل مسجد طالقانی مشهد نموده است.[۱۱]
پانویس
طبری، تاریخ الامم و الملوک، بیتا، ج۴، ص۱۵۵؛ ابناثیر، اسد الغابه، ۱۳۹۹، ج۳، ص۲۸.
طبری، تاریخ الامم و الملوک، بیتا، ج۴، ص۱۵۶-۱۵۷؛ ابنعبدالبرّ، الاستیعاب، ۱۹۹۲م، ج۲، ص۵۸۰
طبری، تاریخ الامم و الملوک، بیتا، ج۴، ص۱۵۷؛ ابناثیر، اسد الغابه، ۱۳۹۹ق، ج۳، ص۲۹.
رجوع نمایید به طبری، تاریخ الامم و الملوک، بیتا، ج۴، ص۱۵۷، ابناثیر، اسد الغابه، ۱۳۹۹ق، ج۳، ص۲۹.
طبری، تاریخ الامم و الملوک، بیتا، ج۴، ص۱۵۷-۱۵۸
رجوع نمایید به ابنعبدالبرّ، الاستیعاب،۱۹۹۲م، ج۲، ص۵۸۰؛ ابناثیر، اسد الغابه، ۱۳۹۰-۱۳۹۳ق، ج۲، ص۳۳۰؛ ابنحجر عسقلانی، الاصابه، ۱۴۱۵ق، ج۳، ص۳۴.
رجوع نمایید به ابنعبدالبرّ، الاستیعاب، ۱۹۹۲م، ج۲، ص۵۸۰؛ ابناثیر، اسد الغابه، ۱۳۹۰-۱۳۹۳ق، ج۲، ص۳۳۰؛ ابنحجر عسقلانی، الاصابه، ۱۴۱۵ق، ج۳، ص۳۴.
ابن حجر عسقلان
سراقة بن عمرو
سُراقَة بن عَمرو از اصحاب فرستاده و اولیه فاتح شهر باب الابواب (شهر دربند کنونی بنا شده در داغستان). در سال ۲۲ قمری، قدمت بن خطاب، سراقه را به فتح باب الابواب (شهر دربند در جمهوری داغستان) ارسال کرد.[۱] سراقة بن عمرو پس از موفقیت و فتح باب الابواب، تامینطومارای برای شَهرْبُرمز (قاضی اهل ایران باب الابواب) و اهل یک محل ارمینیه (ارمنستان کنونی) نوشت و در آن جان و متاع و آیین عموم را با شخصیت آدرس مسجد توفیق مشهد شمرد.[۲]
آن گاه سراقة بن عمرو سرداران خویش را برای ادامۀ فتوحات به نواحی کوهستانی دور و اطراف ارمینیه ارسال کرد.[۳] ولی به جز یک کدام از فرماندهان، هیچکدام از فرستادگان سراقه در لشکرکشی خویش چیره نشدند.[۴] سراقه اندکی بعد از فتح باب الابواب، در همین ناحیه رزرو مسجد توفیق مشهد درگذشت.[۵]
از معاش سراقة بن عمرو ملقب به ذوالنور[۶]، گزارشهای تاریخی اندکی وجود دارااست. همینطور از نسب او اطلاعی وجود ندارد.[۷] عسقلانی در الاصابه به گزارش استیعاب نوشته میباشد که اسم سراقه فی مابین صحابه می باشد، البته کسی نسب اورا ننوشته میباشد.[۸] عسقلانی مبنی بر این قاعده که هیچگاه یک غیرصحابی را تحت عنوان فرمانده در فتوحات به عمل نمیگرفتند سود می گیرد که پس می بایست سراقه یک کدام از صحابه باشد.[۹] با این حالا سید مرتضی عسکری تاریخپژوه شیعه این نظر را دارد وی شخصیتی ساختگی میباشد و اینگونه صحابهای وجود شماره مسجد توفیق مشهد نداشته میباشد.[۱۰]
سراقه ذوق وسلیقه شعری داشت و در مواقعی، اشعاری سروده که یاقوت حموی (تحت «بابالابواب») پارهای از اشعار سراقه را که بعد از فتح باب سروده، نقل مسجد طالقانی مشهد نموده است.[۱۱]
پانویس
طبری، تاریخ الامم و الملوک، بیتا، ج۴، ص۱۵۵؛ ابناثیر، اسد الغابه، ۱۳۹۹، ج۳، ص۲۸.
طبری، تاریخ الامم و الملوک، بیتا، ج۴، ص۱۵۶-۱۵۷؛ ابنعبدالبرّ، الاستیعاب، ۱۹۹۲م، ج۲، ص۵۸۰
طبری، تاریخ الامم و الملوک، بیتا، ج۴، ص۱۵۷؛ ابناثیر، اسد الغابه، ۱۳۹۹ق، ج۳، ص۲۹.
رجوع نمایید به طبری، تاریخ الامم و الملوک، بیتا، ج۴، ص۱۵۷، ابناثیر، اسد الغابه، ۱۳۹۹ق، ج۳، ص۲۹.
طبری، تاریخ الامم و الملوک، بیتا، ج۴، ص۱۵۷-۱۵۸
رجوع نمایید به ابنعبدالبرّ، الاستیعاب،۱۹۹۲م، ج۲، ص۵۸۰؛ ابناثیر، اسد الغابه، ۱۳۹۰-۱۳۹۳ق، ج۲، ص۳۳۰؛ ابنحجر عسقلانی، الاصابه، ۱۴۱۵ق، ج۳، ص۳۴.
رجوع نمایید به ابنعبدالبرّ، الاستیعاب، ۱۹۹۲م، ج۲، ص۵۸۰؛ ابناثیر، اسد الغابه، ۱۳۹۰-۱۳۹۳ق، ج۲، ص۳۳۰؛ ابنحجر عسقلانی، الاصابه، ۱۴۱۵ق، ج۳، ص۳۴.
ابن حجر عسقلان

مسجد توفیق مشهد؛ راهنمای کامل برای انتخاب این مسجد جهت برگزاری مراسم