سیما، شخصیت و طریق معاش
ابوبکر مردی بلند قامت، لاغر، سفید صورت، با پیشانی پررنگ، چشمان گود و فرونشسته، سیرتکاملهای معدودگوشت و ریشی اندک بود که آن را با حنا و کَتَم(گیاهی به اسم وَسْمه) رنگ می کرد و گاه از بخش اعظمی رنگ به سرخی آدرس مسجد توفیق مشهد میزد.[۱۶۱]
ابوبکر را مردی قابل انعطافخو، دوست داشتنی و خوش عکس العمل وصف کردهاند[۱۶۲] و بنابر آنچه در بعضا منابع تاریخی آمده، بسیار رقیق القلب و اشک در آستین بوده میباشد.[۱۶۳] بول نیز نوشته میباشد که جز در یکسری آیتم، رفتاری خشونتآمیز از او بکر میباشد و همو خوی مسالمتآمیز او را با مرتدان باعث اعاده متانت به جزیرهالعرب رزرو مسجد توفیق مشهد می داند.[۱۶۴]
در قبال این طریقه، لامنس ( خاور شنماس بلژیکی. به انگلیسی: Henri Lammens درگذشت: ۱۹۳۷م.)به استناد منابع اهل سنت نظری بسیار متعدد درباره ابوبکر داراست. او مینویسد: ابوبکر در احادیث مؤمنی بی آلایش و انسانی بهتر و حساس معرفی شدهاست که زود اشکش سرازیر می شد، ولی درحقیقت، او مردی نیرومند، دور از شوخی و چندان خشن، یا این که خشمگین بود که حتی مردی سرسخت زیرا قدمت را گاه به عقبنشینی وا شماره مسجد توفیق مشهد میداشت
. همو به استناد روایتی از بلاذری[۱۶۵] مینویسد که فرستاده(ص) نیز اینگونه نظری درباره ابوبکر داشته، چون عایشه را در خشونت دختر حقیقی و واقعی پدرش خوانده میباشد. لامنس نظریه دارااست که ابوبکر خیر فقط به منجر برتری سِنّی، بلکه به برکت ظاهری آهستهخیس و قابل انعطافخیس و درنگ و خویشتنداری، بر قدمت اشراف داشت[یادداشت ۶] و اورا در روز سقیفه زیرا شاگردی دستآموز رهبری کرد. در سرکوبی سرکشان مرتد، با تصمیم پایدار خود به رغم لحاظ بزرگان صحابه مبادرت کرد و بیمی از هجوم شورشیان به مدینه به دل رویه مسجد طالقانی مشهد نداد.[۱۶۶]
تندخویی ابوبکر را، خبری که واقدی از اسماء دختر وی و از آل نَضْاء داستان نموده است، تأیید مینماید. براین اساس خبر، ابوبکر در حضور رسول و در درحال حاضر احرام غلامش را به جرم گم کردن شتر و زاد و برگ مسافرت به باد کتک گرفته میباشد.[۱۶۷] به گفته لامنس تصویری که از شخصیت اولیه جانشین رسول(ص) در احادیث اسلامی ارائه شده، بر تاثیر کارداران متعدد پدید آمده و از وسایل گوناگون فقهی، سیاسی، خانوادگی و خاندانای برای بسط کلان و سریع آن مصرف شده میباشد. این تصویر که از روش همین منابع بر تاریخنگاری اسلامی و نیز بر تحقیقهای خاورشناسان اجبار گردیده، به هیچ روی نمایانگر شخصیت حقیقی ابوبکر وجود ندارد. او مینویسد: از حیث اصول اعتقادی، ابوبکر بایست شایسته ترین و بدون نقصترین مسلمان باشد، از این روی، مدرسه نیرومند مدینه و نویسندگانی مؤثر از خانواده زبیریان (از قوم و قبیله ابوبکر) در خط مش پرداختن اینگونه رخای از وی قدم نهادند و سرنوشت موفقیت یافتند تا اسم ابوبکر با «فضیلت ها» و «خصایص» یاروهمدم شود.
در منابع اهل سنت، اعم از کتاب تاریخی و تفصیلهم اکنوننویسی و سیرهنگاری، فصول و قسمتهایی به فضیلت ها و مناقب ابوبکر تخصیص یافته و درین جهت به آیاتی از قرآن که به زعم آنها درشأن ابوبکر نازل گردیده و احادیثی که به یقین آنها رسول(ص) در فضیلت او بر لهجه آورده، استشهاد گردیده است. از این قبیل میباشد این آیه ها: إِنَّ اللَّـهَ اشْتَرَىٰ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنفُسَهُمْ وَأَمْوَالَهُم بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ[۱۶۸]؛ فَاَمّا مَنْ اَعْطی وَاتَّقی[۱۶۹]؛ ثانی اثْنَینِ... فَاَنْزَلَ اللهُ سَکینَتَهُ عَلَیهِ[۱۷۰] و...[۱۷۱] و این روایات: لوکنت متخذاً اینجانب امتی خلیلاً لاتخذت ابابکر و لکن اخی و صاحبی[۱۷۲]؛ مَثَل ابوبکر کمثل میکائیل ینزل برضاءالله...[۱۷۳] و اکثری حدیثهای دیگر.[۱۷۴] علامه امینی قسمت عمده مجلد هفتم کتاب الغدیر را به انتقاد احادیث مرتبط با این فضیلت ها تخصیص داده میباشد.[۱۷۵]
سیما، شخصیت و طریق معاش
ابوبکر مردی بلند قامت، لاغر، سفید صورت، با پیشانی پررنگ، چشمان گود و فرونشسته، سیرتکاملهای معدودگوشت و ریشی اندک بود که آن را با حنا و کَتَم(گیاهی به اسم وَسْمه) رنگ می کرد و گاه از بخش اعظمی رنگ به سرخی آدرس مسجد توفیق مشهد میزد.[۱۶۱]
ابوبکر را مردی قابل انعطافخو، دوست داشتنی و خوش عکس العمل وصف کردهاند[۱۶۲] و بنابر آنچه در بعضا منابع تاریخی آمده، بسیار رقیق القلب و اشک در آستین بوده میباشد.[۱۶۳] بول نیز نوشته میباشد که جز در یکسری آیتم، رفتاری خشونتآمیز از او بکر میباشد و همو خوی مسالمتآمیز او را با مرتدان باعث اعاده متانت به جزیرهالعرب رزرو مسجد توفیق مشهد می داند.[۱۶۴]
در قبال این طریقه، لامنس ( خاور شنماس بلژیکی. به انگلیسی: Henri Lammens درگذشت: ۱۹۳۷م.)به استناد منابع اهل سنت نظری بسیار متعدد درباره ابوبکر داراست. او مینویسد: ابوبکر در احادیث مؤمنی بی آلایش و انسانی بهتر و حساس معرفی شدهاست که زود اشکش سرازیر می شد، ولی درحقیقت، او مردی نیرومند، دور از شوخی و چندان خشن، یا این که خشمگین بود که حتی مردی سرسخت زیرا قدمت را گاه به عقبنشینی وا شماره مسجد توفیق مشهد میداشت
. همو به استناد روایتی از بلاذری[۱۶۵] مینویسد که فرستاده(ص) نیز اینگونه نظری درباره ابوبکر داشته، چون عایشه را در خشونت دختر حقیقی و واقعی پدرش خوانده میباشد. لامنس نظریه دارااست که ابوبکر خیر فقط به منجر برتری سِنّی، بلکه به برکت ظاهری آهستهخیس و قابل انعطافخیس و درنگ و خویشتنداری، بر قدمت اشراف داشت[یادداشت ۶] و اورا در روز سقیفه زیرا شاگردی دستآموز رهبری کرد. در سرکوبی سرکشان مرتد، با تصمیم پایدار خود به رغم لحاظ بزرگان صحابه مبادرت کرد و بیمی از هجوم شورشیان به مدینه به دل رویه مسجد طالقانی مشهد نداد.[۱۶۶]
تندخویی ابوبکر را، خبری که واقدی از اسماء دختر وی و از آل نَضْاء داستان نموده است، تأیید مینماید. براین اساس خبر، ابوبکر در حضور رسول و در درحال حاضر احرام غلامش را به جرم گم کردن شتر و زاد و برگ مسافرت به باد کتک گرفته میباشد.[۱۶۷] به گفته لامنس تصویری که از شخصیت اولیه جانشین رسول(ص) در احادیث اسلامی ارائه شده، بر تاثیر کارداران متعدد پدید آمده و از وسایل گوناگون فقهی، سیاسی، خانوادگی و خاندانای برای بسط کلان و سریع آن مصرف شده میباشد. این تصویر که از روش همین منابع بر تاریخنگاری اسلامی و نیز بر تحقیقهای خاورشناسان اجبار گردیده، به هیچ روی نمایانگر شخصیت حقیقی ابوبکر وجود ندارد. او مینویسد: از حیث اصول اعتقادی، ابوبکر بایست شایسته ترین و بدون نقصترین مسلمان باشد، از این روی، مدرسه نیرومند مدینه و نویسندگانی مؤثر از خانواده زبیریان (از قوم و قبیله ابوبکر) در خط مش پرداختن اینگونه رخای از وی قدم نهادند و سرنوشت موفقیت یافتند تا اسم ابوبکر با «فضیلت ها» و «خصایص» یاروهمدم شود.
در منابع اهل سنت، اعم از کتاب تاریخی و تفصیلهم اکنوننویسی و سیرهنگاری، فصول و قسمتهایی به فضیلت ها و مناقب ابوبکر تخصیص یافته و درین جهت به آیاتی از قرآن که به زعم آنها درشأن ابوبکر نازل گردیده و احادیثی که به یقین آنها رسول(ص) در فضیلت او بر لهجه آورده، استشهاد گردیده است. از این قبیل میباشد این آیه ها: إِنَّ اللَّـهَ اشْتَرَىٰ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ أَنفُسَهُمْ وَأَمْوَالَهُم بِأَنَّ لَهُمُ الْجَنَّةَ[۱۶۸]؛ فَاَمّا مَنْ اَعْطی وَاتَّقی[۱۶۹]؛ ثانی اثْنَینِ... فَاَنْزَلَ اللهُ سَکینَتَهُ عَلَیهِ[۱۷۰] و...[۱۷۱] و این روایات: لوکنت متخذاً اینجانب امتی خلیلاً لاتخذت ابابکر و لکن اخی و صاحبی[۱۷۲]؛ مَثَل ابوبکر کمثل میکائیل ینزل برضاءالله...[۱۷۳] و اکثری حدیثهای دیگر.[۱۷۴] علامه امینی قسمت عمده مجلد هفتم کتاب الغدیر را به انتقاد احادیث مرتبط با این فضیلت ها تخصیص داده میباشد.[۱۷۵]
مسجد توفیق مشهد؛ معرفی، امکانات و دلیل انتخاب این مسجد برای مراسم مذهبی