مرجع مقالات مسجد توفیق

نقشه ترور عبیدالله بن زیاد
اتفاق اساسی دیگر در معاش سهم دار که آیتم دقت بیشتر منابع قرار گرفته میباشد طرح ترور عبید الله بن زیاد میباشد. رفاقت عبیدالله با سهم دار منجر شد تازمانیکه عبیدالله ولایت کوفه را ذمه ‌دار شد سهیم با عده ای از احاطه هم پا او عازم آن شهر گردد.[۲۴] سهم دار و همراهانش با این تصور که امام حسین (ع) راهی کوفه میباشد کوشش داشتند با ساخت‌و‌ساز تأخیر در جنبش ابن زیاد امام زودتر وارد کوفه خواهد شد البته ابن زیاد بی‌دقت به آن ها با شتاب وارد کوفه آدرس مسجد توفیق مشهد شد.[۲۵]

سهم دار در کوفه بیمار گردیده و وارد منزل هانی بن عروه شد و زیرا عبیدالله قصد عیادت او را داشت توصیه اعطا کرد ترور عبیدالله بوسیله مسلم بن عقیل دیگر میهمان هانی به جاری ساختن برسد، ولی این عمل شکل نگرفت. انگیزه عدم اعمال ترور به سیرتکامل‌های متفاوتی نقل شد‌ه‌است: عدم رضایت هانی به کشته شدن ابن زیاد در منزل او[۲۶]، منع زنی از زن‌های منزل هانی از این فرمان و تأسف شدید هانی از این واقعه،[۲۷] استناد مسلم بر حدیثی از فرستاده در نهی از قتل و ترور،[۲۸] فهمیدن غلام ابن زیاد به نقشه ترور[۲۹] از دلایل انجام نشدن این نقشه رزرو مسجد توفیق مشهد آورده شده میباشد.

ابن کثیر انگیزه عدم ایفا نقشه را ترسو بودن مسلم ذکر می‌نماید[۳۰] که‌این فرمان با شجاعت ذاتی بنی هاشم و اتفاق ها هنگام شهیدشدن مسلم سازگار وجود ندارد و به لحاظ میرسد این ارزیابی رگه‌هایی از تعصب ضد شیعی تالیف کننده را به اکران گذارده میباشد. ابن اثیر قبل از نقل این حکایت داستانی شبیه مبتنی بر مریضی هانی و عیادت ابن زیاد از او و مخالفت هانی با سفارش ترور عبیدالله در منزل‌اش را نقل می‌نماید[۳۱] که با دقت به خلا سوابق دوستی در بین ابن زیاد و هانی و شغل آشکار هانی در حفاظت از امام حسین به لحاظ این روایت ساختگی میاید. ابن سعد و به تاسی از او ذهبی از فراهم شدن سی نفر برای ترور ابن زیاد به هنگام عیادت او و عدم توفیق آن‌ها خبر داده‌اند که تایید آن مقداری ایراد شماره مسجد توفیق مشهد می‌کند.[۳۲]

مرگ
سهم دار در سال ۶۰ هجری قمری و به مسافت چندین روز قبل از شهیدشدن مسلم بن عقیل از جهان رفت.[۳۳] ابن زیاد بر لاشه او حاضر شد و بر آن نماز گزارد و لاشه او در آرامستان کوفه دفن شد.[۳۴] نقل شده پس از شهید شدن مسلم بن عقیل و هانی بن عروه، عبیدالله بن زیاد از نقشه سهیم برای ترور خویش باخبر شد و انگیزه عدم تخریب قبرستان کوفه و نبش قبر سهم دار را دفن پدرش زیاد در آن جا مسجد طالقانی مشهد اظهار‌کرد.[۳۵]

فرزندان سهم دار
منابع داده ها چندانی در زمینه‌ی خانواده سهیم ارائه نداده‌اند. تنهابه اسم دو فرزند او به اسم‌های حوی[۳۶] و عبدالله[۳۷] اشاره گردیده‌است. عبدالله در قیام ابن اشعث کمپانی داشت و به دست حجاج بن یوسف ثقفی کارگزار امویان کشته شد.[۳۸]

پانویس
ابن اثیر، ص۵۲۱، ابن ماکولا، ج۳، ص۴۰۰؛ ابن حجر، ج۲، ص۵۷۳
مرزبانی خراسانی، ص۲۲
ابن شهر آشوب، ج۳، ص۲۴۳؛ مامقانی، ج۲، ص۷۹۳
ابن کلبی، ص۲۸۱؛ بلاذری، ج۲، ص۷۹؛ طبری، ج۵، ص۱۹۳؛ ابن مسکویه، ج۲، ص۴۳
مامقانی،ج۲، ص۷۹۳
سید بحرالعلوم، ج۴، ص۳۴
ابومخنف، ص۳۳
ابن نما، ص۲۰؛ امین، ص۴۵
ابوالفرج اصفهانی، ص۶۵
طبری، ج۳، ص۳۴۹
بلاذری، ج۲، ص۴۸۳؛ الطبری، ج۴، ص۲۷۳
ابن مراد، ج۳، ص۴۵۶
طبری، ج۳، ص۳۴۹
بلاذری، ص۳۸۰؛ طبری، ج۴، ص۲۷۳
ابن هشام، ص۲۸۱؛ طبری، ج۴، ص۲۷۳
بلاذری، ج۲، ص۲۷۱
ابومخنف، ص۱۱۷
ابومخنف، ص۱۲۱
ثقفی کوفی، ج۲،ص۴۰۴؛ طبری، ج۴، ص۱۴۸
طبری، ج۴، ص۱۴۸
ابن اعثم کوفی، ج۴، ص۲۰۳
ابن جوزی، ج۵، ص۳۰۵
نک: بلاذری، ج۵، ص۱۱۴؛ محسن امین، ج۷، ص۳۳۴
دینوری، ص۲۳۲
سماوی، ص۸۰.
دینوری، ص۲۳۴؛ بلاذری، ج۲، ص۷۹؛ مجلسی،ج۴۴، ص۳۴۳
ابن نما، ص۲۰
دینوری، ص۲۳۵
ابن حجر، ج۶، ص۴۵۵
ابن کثیر، ج۸، ص۱۵۳
ابن اثیر، ج۳، ص۱۳۸
ابن سعد، خامسه۱،ص۴۶۰؛ ذهبی، ج۳، ص۲۹۹

نقشه ترور عبیدالله بن زیاد
اتفاق اساسی دیگر در معاش سهم دار که آیتم دقت بیشتر منابع قرار گرفته میباشد طرح ترور عبید الله بن زیاد میباشد. رفاقت عبیدالله با سهم دار منجر شد تازمانیکه عبیدالله ولایت کوفه را ذمه ‌دار شد سهیم با عده ای از احاطه هم پا او عازم آن شهر گردد.[۲۴] سهم دار و همراهانش با این تصور که امام حسین (ع) راهی کوفه میباشد کوشش داشتند با ساخت‌و‌ساز تأخیر در جنبش ابن زیاد امام زودتر وارد کوفه خواهد شد البته ابن زیاد بی‌دقت به آن ها با شتاب وارد کوفه آدرس مسجد توفیق مشهد شد.[۲۵]

سهم دار در کوفه بیمار گردیده و وارد منزل هانی بن عروه شد و زیرا عبیدالله قصد عیادت او را داشت توصیه اعطا کرد ترور عبیدالله بوسیله مسلم بن عقیل دیگر میهمان هانی به جاری ساختن برسد، ولی این عمل شکل نگرفت. انگیزه عدم اعمال ترور به سیرتکامل‌های متفاوتی نقل شد‌ه‌است: عدم رضایت هانی به کشته شدن ابن زیاد در منزل او[۲۶]، منع زنی از زن‌های منزل هانی از این فرمان و تأسف شدید هانی از این واقعه،[۲۷] استناد مسلم بر حدیثی از فرستاده در نهی از قتل و ترور،[۲۸] فهمیدن غلام ابن زیاد به نقشه ترور[۲۹] از دلایل انجام نشدن این نقشه رزرو مسجد توفیق مشهد آورده شده میباشد.

ابن کثیر انگیزه عدم ایفا نقشه را ترسو بودن مسلم ذکر می‌نماید[۳۰] که‌این فرمان با شجاعت ذاتی بنی هاشم و اتفاق ها هنگام شهیدشدن مسلم سازگار وجود ندارد و به لحاظ میرسد این ارزیابی رگه‌هایی از تعصب ضد شیعی تالیف کننده را به اکران گذارده میباشد. ابن اثیر قبل از نقل این حکایت داستانی شبیه مبتنی بر مریضی هانی و عیادت ابن زیاد از او و مخالفت هانی با سفارش ترور عبیدالله در منزل‌اش را نقل می‌نماید[۳۱] که با دقت به خلا سوابق دوستی در بین ابن زیاد و هانی و شغل آشکار هانی در حفاظت از امام حسین به لحاظ این روایت ساختگی میاید. ابن سعد و به تاسی از او ذهبی از فراهم شدن سی نفر برای ترور ابن زیاد به هنگام عیادت او و عدم توفیق آن‌ها خبر داده‌اند که تایید آن مقداری ایراد شماره مسجد توفیق مشهد می‌کند.[۳۲]

مرگ
سهم دار در سال ۶۰ هجری قمری و به مسافت چندین روز قبل از شهیدشدن مسلم بن عقیل از جهان رفت.[۳۳] ابن زیاد بر لاشه او حاضر شد و بر آن نماز گزارد و لاشه او در آرامستان کوفه دفن شد.[۳۴] نقل شده پس از شهید شدن مسلم بن عقیل و هانی بن عروه، عبیدالله بن زیاد از نقشه سهیم برای ترور خویش باخبر شد و انگیزه عدم تخریب قبرستان کوفه و نبش قبر سهم دار را دفن پدرش زیاد در آن جا مسجد طالقانی مشهد اظهار‌کرد.[۳۵]

فرزندان سهم دار
منابع داده ها چندانی در زمینه‌ی خانواده سهیم ارائه نداده‌اند. تنهابه اسم دو فرزند او به اسم‌های حوی[۳۶] و عبدالله[۳۷] اشاره گردیده‌است. عبدالله در قیام ابن اشعث کمپانی داشت و به دست حجاج بن یوسف ثقفی کارگزار امویان کشته شد.[۳۸]

پانویس
ابن اثیر، ص۵۲۱، ابن ماکولا، ج۳، ص۴۰۰؛ ابن حجر، ج۲، ص۵۷۳
مرزبانی خراسانی، ص۲۲
ابن شهر آشوب، ج۳، ص۲۴۳؛ مامقانی، ج۲، ص۷۹۳
ابن کلبی، ص۲۸۱؛ بلاذری، ج۲، ص۷۹؛ طبری، ج۵، ص۱۹۳؛ ابن مسکویه، ج۲، ص۴۳
مامقانی،ج۲، ص۷۹۳
سید بحرالعلوم، ج۴، ص۳۴
ابومخنف، ص۳۳
ابن نما، ص۲۰؛ امین، ص۴۵
ابوالفرج اصفهانی، ص۶۵
طبری، ج۳، ص۳۴۹
بلاذری، ج۲، ص۴۸۳؛ الطبری، ج۴، ص۲۷۳
ابن مراد، ج۳، ص۴۵۶
طبری، ج۳، ص۳۴۹
بلاذری، ص۳۸۰؛ طبری، ج۴، ص۲۷۳
ابن هشام، ص۲۸۱؛ طبری، ج۴، ص۲۷۳
بلاذری، ج۲، ص۲۷۱
ابومخنف، ص۱۱۷
ابومخنف، ص۱۲۱
ثقفی کوفی، ج۲،ص۴۰۴؛ طبری، ج۴، ص۱۴۸
طبری، ج۴، ص۱۴۸
ابن اعثم کوفی، ج۴، ص۲۰۳
ابن جوزی، ج۵، ص۳۰۵
نک: بلاذری، ج۵، ص۱۱۴؛ محسن امین، ج۷، ص۳۳۴
دینوری، ص۲۳۲
سماوی، ص۸۰.
دینوری، ص۲۳۴؛ بلاذری، ج۲، ص۷۹؛ مجلسی،ج۴۴، ص۳۴۳
ابن نما، ص۲۰
دینوری، ص۲۳۵
ابن حجر، ج۶، ص۴۵۵
ابن کثیر، ج۸، ص۱۵۳
ابن اثیر، ج۳، ص۱۳۸
ابن سعد، خامسه۱،ص۴۶۰؛ ذهبی، ج۳، ص۲۹۹